Palladium theologicum, Tomus quintus: De virtutibus

VERA sententia est negativa. Ita D. Bonav. quem sequuntur omnes Scotistae, et Thomistae communiter. Et ex recentioribus Card. de Lugo disp. 2. sect. 2. Turrian. disp. 8. dub. 5. Pasqualigo disp. 33. sect. 1.

OPPOSITUM tamen tenent Valentia p. 4. col. 62. ubi ait, sine causa Bonaventuram id negare; Tanner. quaest. 1. disp. 6. Morand. quaest. 3. et alii plurimi apud Mastrium disp. 6. quaest. 4. art. 2.

ASSERO cum D. Bonav. non posse haberi Fidem de rebus, quae videntur hic clare.

Probatur primo a S. Doct. ex PP. D. Aug. ad 14. Ioan. ad ea verba: Vado parare vobis locum. Eat ne videatur; lateat ut credatur, et tract. 40. in Ioan. Fides est credere, quod non vides. Et lib. 2. qq. Euang. cap. 39. Fides est virtus, qua creduntur, quae non videntur.

Ex D. Gregorio homil. 36. in Euang. Quae videntur, fidem non habent, sed agnitionem. Et Chrysost. homil. 21. ad Hebr. ait: Eos perdere velle fidem, qui credita volunt videre. Idem sentiunt communiter Sancti, ut refert S. Doct. quaest. 3. in corpore.

Probatur secundo a S. Doct. Fides in patria evacuabitur, ut colligitur ex prima Corinth. 13. sed visio corporalis ita manifestat Christi Humanitatem, sicut visio spiritualis in patria Deitatem: Ergo sicut fides Divinitatis non potest esse circa visa in patria, ita nec fides humanitatis in via visae. Hinc gratis negant paritatem, ut notat Mastrius n. 110. hac ratione usus.

PROBATUR tertio a S. Doct. credere est liberum Rom. 10. At credere, quod video, est penitus necessarium.

PROBATUR quarto in corpore. Id, quod repugnat essentiae fidei, non potest stare cum fide: Sed sensibilis visio repugnat: Ergo. Minor probatur; nam ex Apostolo loc. cit. Fides est cognitio obscura, et nunc AEnigmatica: at Visio est clarissima; haec autem sunt contradictoria. Hoc argumento utuntur Scotistae, et Thomistae.

Nec valet responsio, haec non esse contradictoria, quia ex diversis motivis. Contra enim tam resistit argumentum, quia ex intrinseco formali obiectum Fidei debet esse obscurum; unde adveniente visione non habet amplius obscurum, de quo fidem praestet revelanti; et ratio formalis unius, idest scientiae, destruit rationem formalem obiecti Fidei. Neque differunt secundum perfectum, et imperfectum, ut putant adversarii; sed differunt secundum essentialia eorum, positivum, scilicet et privativum; ex quo deducit Card. de Lugo disp. 2. num. 81. quod, cum haec repugnantia sit formalis intrinseca, convincit, non posse, etiam per Dei potentiam, stare visionem, et Fidem. Inanis etiam est responsio Valentiae, fidem esse de non visis per fidem ipsam; nam, ut ait Mastrius num. 109. ridicule locuti essent Patres, et Scripturae, et sensus esset nullum videre per actum fidei. Fallitur et Tanner. num. 176. negans, haec repugnare.

OBIICIES primo Ioan. 20. dicitur: Quia vidisti me Thoma, credidisti; ergo de hoc habuit fidem, et visionem.

RESPONDENT D. Bonav. et Scotus ex D. Gregorio homil. 26. in Euang. quod: Thomas aliud vidit, et aliud credidit; Vidit hominem, et Deum credidit. Eadem est responsio D. August. tract. 79. in Ioannem.

INSTAT Arriaga, hanc expositionem non esse textui consonam. Primo, quia Christus non est locutus aequivoce, sed de eodem, de quo dixit: Vidisti, dixit et credidisti. Deinde, si quod non vidit, credidit: Ergo non habuit minus meritum, quam alii, qui, non videntes, crediderunt, quos tamen ibi Christus praefert Thomae. Tertio, quia ibi Thomas nil credidit de Divinitate, sed de Resurrectione, de qua dubitabat, quam tamen videbat non minus, quam ego video Petrum praesentem; et tamen vos negatis, visionem cum fide stare.

ENIM vero frivola haec sunt contra Patrum expositionem; Neque vero Christus aequivoce locutus est, sed cum mysterio, ut sensus sit: Quia vidisti me a mortuis suscitatum, credidisti Deum, cum purus homo non valeat seipsum suscitare. Iam sicuti me audisti: Potestatem habeo ponendi animam meam, et iterum sumendi eam, ita nunc vidisti, et ideo credis Deum. Vide S. Bonaventuram sermone de S. Thoma.

Ex quo ruit secunda oppositio: Sensus enim est, plus meriti esse eorum, qui, nec me viderunt suscitatum, et crediderunt, absque miraculo hoc, me esse Deum.

AD tertium dico, Thomam confessum: Dominus meus, et Deus meus. De divinitate enim dubitavit, dum mortuum vidit; neque credidit, donec vidit suscitatum.

OBIICIES secundo Prima Ioan. primo: Quod vidimus, et manus nostrae contrectaverunt de Verbo vitae; At Apostoli habebant de eodem Christo etiam fidem.

RESPONDET D. Bonav. Apostolos habuisse fidem de mysteriis visis; nam tametsi viderent hominem mori; credebant tamen illum Deum. Itaque habuere fidem de Hac persona, ut est Deus. Hanc expositionem Mastrius num. 133. praefert Scotice.

OBIICIES tertio. B. Virgo sensibili experimento novit, se concepisse de Spiritu Sancto, et tamen credidit; Ideo Elisabeth ait: Beata, quae credidisti, etc.

RESPONDET S. Bonav. Beatam Virginem sensisse, se concepisse sine viro; attamen non sensisse, se concepisse filium Dei. Sic respondet et Mastrius.

OBIICIES quarto. Sequeretur, peioris conditionis esse doctos, et qui viderunt, ut Apostolos.

RESPONDETUR cum D. Bonav. eos, qui viderunt, aliquid aliud credidisse.

MASTRIUS respondet ex D. Bonav. quaest. 3. negando sequelam, quoad sapientes, qui de eodem habent scientiam, quia illi non cognovere perfecte per scientias, Deum esse, esseque unum, aut infinitum simpliciter esse in tribus personis, unde eguere lumine fidei, sine quo Philosophi errarunt. Hoc responsum ait, esse conforme doctrinae Scoti; unde patet, quomodo et docti actus supernaturales fidei exerceant.

ENIM vero non recordatur, se dixisse in primo asserto num. 108. non posse actus fidei, et scientiae simul esse de eadem conclusione in eodem intellectu. Quare abutitur doctrina S. Bonaventurae.

FERMISSIME igitur probata est nostra assertio. Confirmatur argumento S. Bonav. principali in corpore, quo utuntur Suarez disp. 3 sect. 9. Coninch. disp. 11. dub. 1. Lugo disp. 2. sect. 2. Vasquez disp. 53. et 62. Mastrius num. 115. ubi docet esse firmam rationem; nam visio clara ita rapit assensum, ut non modo libertati ad fidem necessariae negetur locus; sed neque remaneat motivum assensus; sic, dum video Solem, quantumvis aliquis dicat mihi, diem esse, etiamsi is esset Angelus; non credo ex authoritate, sed quia video. Rationem reddunt Coninch. et Suarez; quia cum actuatus sit intellectus formali assensu perfectissimo, non relinquitur alteri formae assentiendi locus.

SED contra arguunt: nam Beati habent cognitionem intuitivam creaturarum, et tamen possunt habere etiam abstractivam. Idem de anima Christi sanctissima aiunt Theologi.

RESPONDET Mastrius e Scoto ad 3. rationem esse, quia medium fidei, a medio visionis impeditur, ne moveat, redditurque insufficiens ad movendum in praesentia eius: medium enim fidei non habet virtutem ad movendum, nisi quando indiget intellectus illo, ed quod aliunde veritatem non habeat. Idem respondet Lugo.

SED eadem difficultas incurritur, quam Suarezio opposuerunt, quia visio clara creaturarum in Deo suum patitur abstractivum.

RATIO igitur est, quam affert S. Doct. in corpore, quia intrinsece opponuntur formaliter, unde obiecto clare viso, implicat versari fidem circa illud, quia intrinsece est aenigmatica, vel saltem obscura, et obscurum exigit obiectum.