Summa de Ecclesia

POSTQUAM ostendimus quod Romanus pontifex extra casum haeresis ratione suae superioritatis iudicem in terris non habeat nunc perscrutandum an per submissionem sive subiectionem aut potestatis collationem alteri factam possit aliquis effici iudex eius qui eum iudicare possit ac in eum depositionis sententiam ubi demereretur inferre. In qua re consideratis dictis sancti Thom. in quarta distinctione decima nona, et aliorum doctorum ac his quae dicta sunt in superioribus de superioritate apostolicae sedis et eius praerogativis nobis videtur quod nullo modo Romanus pontifex potest facere huiusmodi submissionem alicui personae aut collegio talem potestatem dare; immo si tentaret etiam cum iuramento consentientibus cardinalibus nihil faceret. Quod nos ex multis ostendere curabimus. In primis beatus Thomas in quarto ubi supra ad quaestionem utrum quis possit concedere potestatem alicui ut utatur in eum potestate clavis in foro exteriori ita ut aliquis possit eum excommunicare: respondet quod non. Et rationem assignans in responsione unius argumenti dicit sic. Iudicium exterius est secundum homines: sed iudicium confessionis est quo ad Deum apud quem quis redditur minor ex hoc quod peccat non autem apud hominum praelationes, et ideo in exteriori iudicio nullus in seipsum sententiam dare potest excommunicationis nec alteri committere ut se excommunicet: sed in foro conscientiae potest alteri committere absolutionem qua ipse uti non posset, haec sanctus Thomas. Eiusdem sententiae est dominus Albertus, et dominus Bonaventura qui ita ait. Quia praelatus scilicet papa super omnes est praelatio quae attenditur quantum ad praelationem super homines in eum haberi non potest nec ipse alteri dare saluo iure suae dignitatis ratione cuius potest dicere. Tibi soli peccavi, et ideo non potest alii dare potestatem se excommunicandi, haec ille. Secundo arguitur ex eo quod Beda inquit in cap. sola 14. q. 3. ubi ait. Sola Romana ecclesia sua auctoritate de omnibus valet iudicare: de ea vero nulli iudicare permittitur. Ex qua auctoritate manifeste colligitur quod Romanus pontifex nullius se potest iudicio submittere: quoniam si papa posset se submittere alicui tanquam iudici, iam de Romana ecclesia iudicare permitteretur. Tertio idem arguitur ex cap. patet ea cau. et q. 5. ubi Nicolaus papa ita inquit. Patet profecto sedis apostolicae cuius auctoritate maius non est iudicium a nemine fore retractandum nec de eius cuiquam liceat iudicare iudicio: contra hoc veniret si papa se submitteret alicui tanquam iudici supra eum. Ergo etc. Quarto papa non potest agere id quod derogat dispositioni divinae, patet quia ius divinum impermutabile est distinct. 5. Sed dispositio divina est quod papa sit omnibus superior utpote praelatus, et iudex omnium et nullus illius nisi Deus ut patet per multa capitula. Ergo non potest personam suam submittere iudicio alterius: iam enim desineret esse praelatus omnibus. Confirmatur haec ratio ex ca. in nomine domini distinct. 21. ubi papa Nicolaus arguit: quia sedes apostolica cunctis in orbe terrarum praefertur ecclesiis: ideo supra se metropolitanum habere non potest. Quinto sic. Nullus habens potestatem commissam ab alio potest facere aliquam aliam immutationem circa illam sine iniuria committentis nisi de beneplacito suo patet hoc. Sed papa potestatem quam habet, habet commissam a Christo cuius vicarius est: ergo illam nec alterare potest alteri committendo sine speciali commissione Dei, sed talis commissio non legitur facta. Ergo etc. Sexto arguitur sic. Vicarius episcopi non videtur se posse subiicere iudicio cuiuscunque alterius non superioris eo sine licentia episcopi sui ad quem spectat iudicium eius, sed papa est immediatus vicarius Christi, et generalis: ergo videtur quod nullius iudicio sine licentia Christi possit se submittere, consequentia videtur bona. Septimo arguitur confirmando rationem factam sic. Nullus causam quae est reservata iudicio sui superioris potest submittere iudicio alterius: sed causas praesulis Romani Deus reservavit arbitrio suo, ut in cap. aliorum vigesima quarta quaestione tertia, et capitu. facta. Ibidem ergo papa non potest rationes cuiuscunque causae tangencia personam suam se submittere alterius iudicio. Octavo sic. Non minus adhaerere videtur papae privilegium superioritatis suae quae tanta est, ut non nisi Deum habeat superiorem quam simplici clerico privilegium clericale, sed simplex clericus non potest se submittere iurisdictioni alterius, ut in cap. Significasti de foro competen. etiam si sit persona ecclesiastica sine licentia episcopi qui iudex suus est. Ergo nec papa potest se submittere iudicio cuiuscunque sine expressa licentia Christi, qui superior eius est. Nono. Clericus non potest facere quod aliquis eum percutiat, vel puniat sine excommunicationis poena, ut in c. Contingit de senten. excommunica. Et ratio huius est quia iuri publico derogari non potest de foro compet. si diligenti. Ergo similiter per locum a minori in papa dicendum est quod non possit se submittere iudicio alterius. Hoc enim esset derogare iuri publico, cum enim privilegium apostolicae sedis non inductum solum in favorem papae, sed in favorem totius ecclesiae est ius publicum, 1. di. Ius publicum, et respicit personam Christi. Decimo sic. Papa non potest facere id quod implicat contradictionem, sed quod papa, manens papa, hoc est in praelatia et superioritate super omnes fideles, submittat se alicui fideli aut aliquibus fidelibus qui possent ipsum papam praelatum omnibus, et superiorem omnibus iudicare, punire et deponere, implicat contradictionem. Patet: quia simul veniret dicendus iudex omnium et subiectus alicui, et superior omnibus et subiectus alteri, et omnis et quidam non contradicunt. Undecimo. Papa non potest facere aliquid quod vergat in potestatis suae diminutionem, aut derogationem dignitatis apostolicae suae, sed submittendo se iudicio alterius, constituendo aliquem iudicem supra se, non diminueret auctoritatem suam, et derogaret superioritati suae ut patet. Ergo papa non potest se submittere iudicio cuiuscunque qui eum iudicare valeat. Ex quibus manifeste confutatur error dicentium quod papa potest committere universali concilio aut etiam Imperatori, ut eum a papatu deponere possit.