Summa de Ecclesia

OBIECTIONIBUS praedictis non obstantibus videtur dicendum sicut supra diximus quod beatus Petrus a Christo immediate et solus ipse dignitate pontificali fuerit sublimatus. Unde dicendum est ad rationes in oppositum.

¹

Ad primam respondetur negando consequentiam, quoniam non est simile de simplici sacerdotio et episcopali dignitate: quia enim Petrus inquantum sacerdos non fuit maior ceteris apostolis, quia omnes sacerdotes sunt pares simpliciter, et ideo ad illam paritatem inter eos ostendendam simul et semel fecit Christus eos sacerdotes in coena, et dedit simul vel datam declaravit parem potestatem ligandi et solvendi in foro conscientiae in resurrectione quando dixit eis. Accipite spiritum sanctum, et quorum remiseritis peccata etc. Unde Cyprianus in cap. loquitur 24. quaest. 1. dicit quod Christus apostolis post resurrectionem suam parem potestatem tribuit, et quia sacerdotio sic non debetur potestas iurisdictionis cum sint multi sacerdotes sine cura animarum et subditis: sed episcopo qui dicitur superintendens praeter potestatem ordinis debetur potestas iurisdictionis, et populus subditus. Dicit enim sanctus Thom. in 4. sententiarum distinct. 24. quod potestas episcopalis est ordinis et iurisdictionis, unde rationabiliter statutum est in concilio Viennen. quod nullus de pastore prouideat ecclesiae cathedrali sibi qualitercunque subiecte que clero careat, et subditis Christianis de elect. in ca. plerisque, et quia episcopus sine subditis est quoddam opprobrium dignitatis. Licet ergo omnes episcopi sint pares quo ad potestatem ordinis, non tamen simpliciter, quia non quo ad potestatem iurisdictionis quae per se debetur episcopo de congruitate. Ad significandum ergo quod in episcopatu Petrus erat maior aliis non simul debuit fieri episcopus cum aliis, sed ipse a Christo solus, et alii ab eo postea ut dictum est. Petrus autem non fuit maior sacerdos aliis, sed fuit maior episcopus, non quia habuit maiorem potestatem sacramenta dispensandi sed quia habuit maiorem potestatem iudicandi utpote superintendens toti mundo: fuit enim antistes totius mundi factus ut dicit Theophilus.

²

Ad secundam respondetur dupliciter. Primo negando consequentiam, quia licet concedatur quod Christus omnes apostolos fecerit episcopos, non tamen eodem modo sed differenter, scilicet Petrum per se et immediate, alios vero per Petrum immediate vel mediate sicut exponitur illud quod inquit propheta, et habetur Ioan. 6. Erunt omnes docibiles Dei, scilicet quidam mediate, et quidam immediate. Secundo respondetur quod August. cum dicit Christum omnes apostolos fecisse episcopos intelligendum est id est sacerdotes, saepe enim episcopus ponitur pro simplici sacerdote sicut probat Hieron. per illud Act. 20. Posuit vos spiritus sanctus episcopos, id est presbyteros, et hoc probat Beda per hoc quod loquitur ad seniores unius civitatis Ephes. in qua non erat nisi unus episcopus. Unde August. in loco praeallegato postquam dixerat quod Christus apostolos ordinaverat episcopos, subiungit ita dicens. Hoc apostolus spiritui sancto deputat cum dicit. Attendite nobis, et universo gregi in quo vos spiritus sanctus posuit episcopos regere ecclesiam domini nostri Iesu Christi, haec August. Et ita videtur quod beatus August. eodem modo capiat nomen episcopi sicut capitur in canone Act. 20. quod inductum est.

³

Ad tertiam respondetur negando consequentiam, quia dato quod loquatur de clavibus quae dicantur pontificales, licet illae concedantur datae apostolis et eorum successoribus a Christo, non tamen sequitur quod immediate illis Christus dederit illas claves pontificales: nam constat quod successoribus apostolorum quibus etiam dicitur dedisse non immediate per se eas illis dederit sed per episcopum consecrantem, et ita apostolis aliis a Petro per Petrum eos consecrantem tradidit claves illas.

⁴

Ad quartam respondetur etiam negando consequentiam, et committitur fallacia figurae dictionis, quoniam paritas illa non est intelligenda quo ad omnia: quoniam licet quo ad substantiam potestatis consecrationis intelligatur quia omnes tandem fuerunt episcopi, non tamen quo ad ordinem temporis, quoniam non cum eo simul facti sunt, cum in principio illius ca. dicatur quod primo Petro pontificatus in ecclesia datus sit. Nec quo ad ordinem immediationis, quoniam nec a Christo immediate sed ab ipso Petro facti sunt pares quo ad consecrationis potestatem non obstante quod fuerint ab ipso facti: sicut episcopus consecratus par est episcopo consecranti in potestate ordinis.

⁵

Ad quintam respondetur negando consequentiam, quia licet apostoli fuerint episcopi, non tamen sequitur quod immediate quando fuerunt apostoli fuerunt etiam episcopi sicut manifestum est cum nec sacerdotes etiam tunc fuerint ut patet.

⁶

Ad sextam respondetur ut superius dictum est de Iuda, quia ipse non fuerat episcopus secundum veritatem, sed solum fuit apostolus et sacerdos. Et quando dicitur quod episcopatum eius accipiat alter, exponendum est id est locum apostolatus, ut exponit Nicolaus de Lyra ita dicens. Apostolatus vero dicitur episcopatus. Unde et ipsi sunt successores apostolorum secundum quod dicitur in decret. distinct. 21. ca. In novo, et etiam eodem modo exponit super psalm. 108.

⁷

Ad septimam respondetur quod Christus dedit pastores dando primum et universalem pastorem immediate, dicendo Petro. Pasce oves meas, et per illum alios particulares.

⁸

Ad octavam respondetur quod ly tanquam solvit argumentum. Christus enim non fecit omnes apostolos episcopos sive maiores sacerdotes sed in eis significabantur episcopi per officium praedicandi, et visitandi civitates et castella, et quia erant superiores omnibus aliis, et quia erant futuri episcopi. Similiter fecit discipulos non quidem sacerdotes sed tanquam minores sacerdotes, id est similes in hoc quod sicut illi sub apostolis praedicabant, et curabant infirmos, sic et minores sacerdotes sub episcopis praedicant, et curant infirmos spirituales per administrationem sacramentorum, et ita ratio non procedit.

⁹

Ad nonam respondetur quod verum est quod Paulus episcopus fuerit sed non immediate per Christum, sed ipse cum Barnaba ab apostolis cum oratione manuum sibi imponentibus ut habetur Act. 13. facti sunt episcopi.

¹⁰

Ad decimam respondetur quod non negatur quin omnes apostoli praeter Iudam Scarioth fuerint veri episcopi finaliter consecrati, sed dicitur quod non omnes fuerint a Christo immediate consecrati, sed solus Petrus.

¹¹

Ad undecimam respondetur quod Christus discipulos duxit ad episcopalem dignitatem per Petrum eos consecrando, sicut duxit populum suum per desertum in manu Moysi et Aaron. Et ad id quod inducitur in confirmatione, ex commento Maximi respondetur eodem modo, dicimus enim quod verum est quod dominus 11. discipulos in episcopos consecravit, non tamen sicut dictum est eodem modo, sed Petrum immediate per se et alios per Petrum. Sicut dicitur etiam consecrasse Aaron et eum induisse vestibus pontificalibus, quamvis hoc totum fecerit per Moysen. Ecclesiae 45. Excelsum fecit Aaron etc. dedit illi sacerdotium gentium, et circumcinxit illi zonam iustitiae.

¹²

Ad duodecimam respondetur quod licet Mathias fuerit consecratus in episcopum a Deo, non tamen sine ministro, scilicet beato Petro mediante, quia probabile est quod fuerit ultimus de duodecim ordinatis sicut ultimo vocatus: sicut de Paulo dicimus qui non minus quam Mathias electus est a Deo in apostolum, et nihilominus factus est episcopus ministerio aliorum. Sic etiam Aaron dicitur vocatus a Deo ad Heb. 5. Nihilominus tamen per hominem secundum ritum illius temporis consecratus. Pariter etiam dicitur de beato Nicolao, et de beato Ambrosio qui fuerunt divina revelatione promoti, et electi, nihilominus ab hominibus fuerunt consecrati.