Summa de Ecclesia

SECUNDA via scilicet per rationes adversarii sic arguunt.¹ Primo dicit Bernardus scribens ad Eugenium. Erras si ut summam ita et solam institutam a Deo aestimas tuam apostolicam potestatem: ait enim Paulus ad Roma. 13. Omnis anima subdita sit potestatibus sublimioribus, non ait sublimiori tanquam in uno sed sublimioribus tanquam in multis non tua ergo potestas sola a Christo instituta, sunt et inferiores, et mediocres sunt et inferiores. Ecce quod ponit alias potestates inferiores institutas a Christo.

Secundo sic.² Episcopi sunt sponsi ecclesiae, sed hoc non nisi immediate gerendo vicem Christi veri sponsi, ergo etc.

Tertio Act. 15.³ Super quaestione mota de legalibus veteris testamenti observandis vel non, cum fide Christi scribitur secundum quod dicit magister in historiis quo modo Petrus surgens primus ratiocinando dicit non esse imponendum fidelibus iugum legis, facto autem silentio Iacobus Hierosolymitanorum episcopus adhaerens verbis Petri auctoritate pontificali protulit diffinitivam sententiam dicens. Viri fratres audite me. Symon narravit, etc. propter quod ego iudico etc. quod meum est proferre sententiam quia est in dioecesi mea: sed hoc autem non faceret post iudicium Petri, et in praesentia eius si iurisdictionem haberet ab ipso Petro, quare nec episcopi qui sunt successores apostolorum iurisdictionem habent a papa qui est successor Petri.

Quarto sic.⁴ Quod competit sacerdotibus ex vi sacramenti sui ordinis habent immediate a Christo sed potestas iurisdictionis quo ad forum conscientiae est huiusmodi, ergo etc. Maior supponitur, minor probatur, quia quilibet sacerdos accipit potestatem ligandi, et solvendi in susceptione ordinis, sed posse ligare, et solvere pertinet ad potestatem iurisdictionis, ergo etc.

Quinto sic.⁵ Nobilior firmior videtur esse principatus cuius potestas iv iurisdictionis in singulis gubernantibus derivatur a Deo quam si ab aliquo homine puro derivetur, cum talis potestas sic nobiliorem habeat originem sed id quod maioris nobilitatis est tribuendum est principatui ecclesiastico, ergo etc.

Sexto sic.⁶ Dionysius 6. caelestis hierarchiae postquam posuit quod ordo pontificalis esset primus, et divinissimus omnium ordinationum dicit. Videmus enim omnem hierarchiam in Iesu consummatam. Ex quo habetur quod omnis hierarchia immediate reducitur ad Christum, quod non esset nisi omnis potestas in hierarchia ecclesiastica esset immediate a Christo. Ubi commentator ait quod ordo episcopalis prae ceteris ordinibus ecclesiasticis proximus est Deo ultimus id est consummativus aliorum quia in ordine episcopali impletur omnis hierarchiae dispositio.

Septimo sic.⁷ Ab illo quis dicitur in ecclesia habere potestatem immediate a iurisdictionis a quo ponuntur rectores ecclesiae a quo enim habet causam secunda quodsi habet quod causa sit sed a spiritu sancto ponuntur qui rectores, et praelati ecclesiae sunt secundum illud Act. 20. Attendite vobis in universo gregi in quo posuit vos spiritus sanctus episcopos regere ecclesiam Dei. Ex quo videtur sive loquatur ad episcopos proprie sive ad presbyteros large dictos episcopos sive ad utrosque simul, quod illi de quibus loquitur ponantur in regimine ecclesiae a spiritu sancto sicut successores Petri in loco eius, et per consequens quod potestatem regiminis non habeant ab homine sed a Christo. Processus videtur notus.

Octavo sic.⁸ Ab illo quis dicitur habere iurisdictionis potestatem in aliqua communitate cuius dicitur esse vicarius in communitate illa: sed sic est quod alii praelati in ecclesia sive episcopi sive etiam curati non dicantur papae sed Dei vicarii. Ergo immediate habent a Deo potestatem suam, consequentia patet antecedens pro maiori parte patet. Minor vero patet ex glo. super epistolam 2. ad Corinth. 6. et habetur 34. quaest. 4. mulier. De curatis vero patet per illud de poenit. dist. 3. inter haec ubi dicitur sic. Eum quem sacerdos iudicat Deus iudicat cuius persona in ecclesia gerit.

Nono sic.⁹ Sicut se habent principes ad regem, ita videntur episcopi se habere ad papam, sed principes non semper habent iurisdictionem suam a rege ergo nec episcopi a papa, maior videtur patere. Unde de apostolis dicitur psal. 44. Constitues eos principes super omnem terram. minor vero probatur quia saepe contingit quod a principibus habentibus iurisdictionem eligitur rex: sed iurisdictio quae habetur ante iurisdictionem regis non habetur a rege.

Decimo illud quod¹⁰ habetur per electionem populi non habetur a papa, sed iurisdictio episcoporum habetur per electionem populi ergo etc. Si dicatur quod non quia requirit confirmationem. Contra quia illa confirmatio non semper fit a papa sed ab archiepiscopo, ergo non oportet quod potestas episcoporum sit a papa.

Undecimo sic.¹¹ Papa non habet rationem capitis principalis in ecclesia sed ministerialis, ergo influentia eius respectu ecclesiae non attenditur quantum ad donationem sive collationem potestatis sed tantum quo ad dispositionem subiecti recipientis, sicut instrumentum non attingit per se principalem effectum sed disponit materiam ad dispositionem effectus quam causa imprimere intendit, et ita ergo dato quod papae utpote capitis sit influere in membra ecclesiastica, non sequitur propter hoc quod eius influentia attendenda sit quantum ad collationem cuiuscumque potestatis, sed tantum quantum ad dispositionem recipientis quia scilicet nominatio papae sive institutio sive confirmatio disponit personam sic institutam ut assequatur potestatem ex antiqua collatione, processus videtur bonus.

Duodecimo sic.¹² Alii apostoli dicuntur fundamenta ecclesiae sicut et Petrus. Unde ad Ephe. 4. scribitur. Superaedificati super fundamentum apostolorum. Et Apo. cal. 21. dicitur. Fundamenta civitatis 12. in quibus scripta erant nomina 12. Apostolorum, sed illi super quos fundatur ecclesia videntur immediate adhaerere Christo per acceptationem potestatis, ergo omnes apostoli receperunt immediate a Christo potestatem.