Summa de Ecclesia

DATURI responsa ad obiecta praecedentis c. observabimus hunc ordinem pro pleniori illustratione veritatis, quia istae rationes sunt potiores adversariorum, respondebimus singulis obiectionibus per se per capitula distincta. ¹ Ad primam ergo obiectionem cum dicitur quod papa sit membrum ecclesiae etc. respondetur dupliciter. Primo concedendo antecedens et negando consequentiam loquendo de maioritate potestatis iurisdictionis de qua impraesentiarum loquimur. Quod pro tanto dicimus quia non dubitamus hic an ecclesia sit maior simpliciter papa, puta perfectione gratiae et amplitudine virtutum, quoniam etiam una vetula potest esse hoc modo perfectior ac maior ipso papa. Sed dicimus quod in potestate iurisdictionis in qua unus peccator potest esse maior multis iustis papa sit maior toto residuo corpore ecclesiae. Et ad probationem cum dicitur quod membrum cum dicat partialitatem maioris sit virtutis et perfectionis toto residuo corpore. Respondemus quod haec probatio non probat consequentiam et ratio est, quoniam licet membra corporis partialiter se habent in participando virtutes totius corporis, quia non quodlibet membrum omnia potest habere, sed singula singulis sunt distributa dicente Apostolo ad Rom. 12. In uno corpore multa membra habemus, omnia autem membra non eundem actum habent. Et per consequens nullum membrum potest simpliciter praeferri toti corpori: nihilominus in virtute aut gratia quam unum membrum recipit potest ita excellere omnia alia membra, ut licet non simpliciter possit dici maius toto residuo corpore, possit tamen in tali gratia dici maius. Quod faciliter patet ex verbis apostoli ubi supra, ait enim. Singuli autem alter alterius membra habentes donationes secundum gratiam quae data est nobis differentes sive prophetiam secundum rationem fidei sive ministerium. gl. ecclesiasticum in ministrando sive quae docet in doctrina etc. non est dubium quod cum hoc quod membra singula corporis ecclesiae ut ait Apostolus partialiter et non universaliter percipiant donationes factas toti corpori ecclesiae, stat bene quod aliquod membrum ecclesiae in donatione sibi facta excedat omnia alia membra ecclesiae sicut quod in gratia prophetiae unus sit excellentior propheta omnibus aliis. unus doctor maior omnibus aliis sive toto residuo corpore. Non ergo valet ista consequentia, papa est membrum ecclesiae ergo sequitur quod potestatem iurisdictionis non possit esse maior toto residuo corpore ecclesiae. Quod etiam exemplariter ostendimus in multis. Primo in capite corporis naturalis quod caput etsi membrum sit corporis nihilominus praestantius et maius virtute sensitiva est toto residuo corpore, cum in eo solo sit plenitudo sensuum. In aliis autem sit solus sensus tactus. Unde Ambrosius libro 6. in Hexameron cap. 29. inquit. Caput supra reliquos artus nostri corporis cernimus eminere praestantissimumque esse omnium, et ex illo omnibus membris vigorem prudentiamque deferri. Secundo hoc patet in quolibet principe respectu multitudinis cui praesidet non est dubium quin princeps sit membrum universitatis reipublicae quam Policratus instar corporis dicit esse formatam. Et tamen licet non possideat omnes virtutes et gratias quae possidentur ab omnibus aliis illius universitatis, sed partialiter forte aliquas earum; nihilominus potestate iurisdictionis superior universis aliis, sive tota illa universitate est. Tertio insufficientia praefatae consequentiae ostenditur in domino nostro Iesu Christo qui cum hoc q sit caput super omnem ecclesiam, ut inquit Apostolus ad Eph. 1. et dicatur etiam membrum ecclesiae ab eodem qui de eo loquens ait. 1. Corint. 12. Vos estis corpus et membra de membro, gl. dependentia de membro. Christo capite et cum membro nostro et nihilominus non modo falsum sed haereticum esset dicere Christum minorem esse perfectione aut gratia aut potestate ipsa ecclesia, cum ab ipso dependeat totum bonum ecclesiae: de plenitudine enim eius accepimus omnes. Ioan. 1. Est tamen hic notandum sicut supra tetigimus lib. 1. c. 47. ubi notavimus qualiter esse membrum ecclesiae conveniret Christo et qualiter non. quod Membrum importat duo. i. partialitatem virtutis respectu totius corporis et distinctionem respectu aliorum membrorum, quae duo explicantur cum ait Apostolus ubi supra, quod omnia membra non eundem actum habent. Christus autem, ut dicit sanctus Tho., non dicitur membrum ecclesiae ut membrum importat partialitatem, quoniam in Christo bonum spirituale non est particularizatum, sed totaliter integrum. Unde ipse est totum bonum ecclesiae, nec est aliquid maius cum aliis quam ipse solus, sed dicitur membrum prout dicit sive importat distinctionem ab aliis. Distinguitur autem ab aliis membris et perfectione et officio. Perfectio quidem, quia ut inquit sanctus Tho. in quaestione de veritate, in ipso est universaliter gratia, non autem in aliquo aliorum membrorum. Officio vero, quia ut idem sanctus Tho. dicit in 4. distinct. 49. influit aliis vitam.

Simili autem modo videtur dicendum de Romano pontifice in duobus. Primo quia licet papa sit membrum ecclesiae ut etiam partialitatem importat, quoniam virtus eius sive bonum spirituale non est universaliter integrum sicut est bonum totius corporis ecclesiae, sed est particularizatum, et ideo non potest dici maior perfectione simpliciter toto corpore ecclesiae: nihilominus in donatione sibi specialiter prae aliis facta huius particularis gratiae gratis datae, videlicet potestatis iurisdictionis, ipse est maior toto residuo corpore ecclesiae cum ipse solus sit vocatus in plenitudinem potestatis, quemadmodum si alicui prae omnibus aliis membris ecclesiae donaretur gratia curationis infirmitatum, talis etiam veraciter posset dici maior in hac particulari potestate curandi omnibus aliis fidelibus sive coniunctis sive dispersis. Secundo posset dici quod papa quoad potestatem iurisdictionis non est membrum ecclesiae ut importat partialitatem, cum potestas in eo non sit particularizata sed sit plena et integra, sed dicatur membrum prout dicit distinctionem. Distinguitur ei ab aliis membris ecclesiae in duobus. i. perfectione potestatis et in officio. Perfectio quidem, quia in eo est plenitudo potestatis ut sancti clamant, non autem in aliquo aliorum membrorum ecclesiae neque in omnibus membris aliis ab eo etiam simul sumptis. Officio vero distinguitur inquantum ipse influit in totum corpus ecclesiae potestatem iurisdictionis in eos qui participes eius esse possunt, prout supra in c. 54. multis sanctorum testimoniis et rationibus ostendimus, et maxime habetur in cap. ita dominus distinct. 19.