De locis theologicis

UBI CONCLUSIO EADEM OSTENDITUR SANCTORUM VETERUM TESTIMONIIS MANIFESTIS

Nec vero audiendi sunt illi qui reprehendunt et irrident, quod eorum hic testimonia referamus, quorum tamquam in propria causa iudicium merito et optimo iure detrectare adversarii possunt. Non enim pontificum Romanorum causa isthaec propria erat, sed Ecclesiae gentiumque omnium communis. Atque in iis testibus quidam Latini erant, alii Graeci, partim Hispani, partim Africani, partim Galli et Germani, quibus fere hominibus Ecclesiae Romanae causa non solum propria non erat, sed erat etiam aliena. Fuerunt quoque in his viri plurimi adeo graves integrique doctrina, vita, moribus, ut eorum fides suspecta esse nec debeat nec vero possit. Accedit, quod nonnulli ex his vel apostolorum fuere discipuli, vel illi certe seculo proximi, cui nullam fictionis notam inurere, nisi impiis et perfrictae frontis hominibus permissum est.

Sed ne ullus tergiversandi locus relinquatur, libet quoque sanctorum veterum, qui Romani pontifices non fuere, testimoniis uti. Nam ii causam cur aut ignorarent aut fingerent nullam profecto habuerunt. Irenaeus lib. 3 Advers. haeres., cap. 5: Sed quoniam omnium Ecclesiarum numerare successiones valde longum est, maximae et antiquissimae et omnibus cognitae a gloriosissimis duobus apostolis Petro et Paulo Romae fundatae Ecclesiae, eam quam habet ab apostolis traditionem et annunciatam hominibus fidem, pervenientem usque ad nos, indicantes, confundimus omnes eos qui praeterquam oportet, colligunt. Ad hanc enim Ecclesiam propter potentiorem principalitatem necesse est omnem convenire Ecclesiam, hoc est eos qui sunt undique fideles, in qua semper conservata est ea quae est ab apostolis traditio. Hactenus Irenaeus. Qua re persuasus Augustinus Contra epistolam Manichaei, cap. 4: Multa sunt, ait, quae in Ecclesiae gremio me iustissime tenent. Tenet ab ipsa sede apostoli Petri, cui pascendas oves suas Dominus commendavit, usque ad praesentem episcopatum sacerdotum successio. Hanc etiam apostolicam cathedram et principatum in Romana Ecclesia agnoscit idem Augustinus in epist. 162 ad Glorium et Eleusium, et in epist. 106 ad Paulinum, et in Ioan. tract. 56 et lib. 2 Contra Pelag. et Coelest. et lib. 2 Contra Donatist., cap. 1. Cyprianus lib. 1 Epist. in epistola ad Cornelium, et lib. 4 in epist. ad Pupianum, et in tract. De simpl. praelat. eandem sententiam apertissime tenet. Ambrosius quoque eiusdem rei testis est clarus, in lib. De excessu fratris sui Satyri, cap. 7, et serm. 47 de fide Petri. Cyrillus apud D. Thom. in libello Contra errores Graecorum multo evidentius quam auctores caeteri huic veritati testimonium perhibet. Nec mireris, quod in libris Thesauri, e quibus loca illa a D. Thoma referuntur, ea nunc reperire non licet. Detruncarunt enim haeretici librum illum, et quae in eo ad Romani pontificis auctoritatem pertinebant, haec eraserunt omnia. Quod idem in commentariis Theophylacti super Ioan. haereticos fecisse, a viris hodie catholicis et deprehensum et patefactum est. Quamquam non omnes libri Thesauri latini facti sunt, nam in Synodo 6 citatur 32 liber, qui nobis non est redditus. Maximum quoque refert D. Thom. eandem sententiam non asserentem modo, verum etiam eo argumento confirmantem, quod Paulus apostolus ad Petri magisterium venit, formam videlicet futuris praestans, ut ad Petri successores Romanos pontifices in simili causa recurrerent. Hieronymus insuper in epistola ad Damasum de nomine hypostasis, huius rei testis locupletissimus est. Cuius verba retulit Gratianus 24 quaestione prima, cap. Quoniam vetusto. Nam quod ea causa, et quaest. cap. Haec est fides, refertur ex explanatione symboli ad Damasum, consulto praetereo, quoniam Erasmus eam epistolam Hieronymi esse negat. Sed bene habet, quod illa ad Damasum de nomine hypostasis Hieronymi sine controversia est. Adde, quod lib. 1 Apolog. adversus Ruffinum pro eodem habet, quempiam Romanam fidem tenere, et catholicum esse. Bernardus quoque a nobis facit in epist. 131 ad Mediolanenses, et 166 ad Innocentium, et 189 ad eundem, et 237 ad Eugenium, et 242 ad Romanos. Referrem alios, nisi hi satis abunde essent ad eius rei faciendam fidem. Quid enim? tot tantorumque patrum consentiens, conspirans, continuataque sententia, quem non coget ea, quae dicuntur,

comprobare? Praeterquam quod ea sentiunt, quae sanctorum etiam Synodorum testimonia confirmant, id quod cap. sequenti demonstrabitur.