De locis theologicis

DE VARIIS GENERIBUS TRADITIONUM APOSTOLICARUM

At vero, priusquam huius loci auctoritatem confirmo, illud animadvertendum censeo, praecepta et instituta apostolorum esse in duplici differentia. Quaedam enim temporaria fuere, quorum ratio brevis et ad tempus fuit; alia fuere perpetua, utpote quae causam habuere sempiternam, ut in Ecclesia servarentur. Illius generis exempla sunt, de baptismo in nomine Iesu, de abstinentia a sanguine et suffocato; huius autem posterioris exemplum est, de aqua permiscenda calici. Atque etiam alia divisio est apostolicae traditionis. Nam alteras apostoli a Christo Domino acceperunt, ut Matrimonium, Confirmationem, Extremam unctionem esse Sacramenta Novae Legis, quae ipse quidem instituit Christus, suorum Sacramentorum primus idemque solus auctor, sed apostolis tradidit christiano populo administranda; alteras vero traditiones apostoli ipsi, Spiritu Sancto suggerente, ad Ecclesiae utilitatem ediderunt, quas tamen eis Christus Dominus, dum in terra degeret, nusquam edidit, ut quadragesimae ieiunium; quod licet Hieronymus in secundum Ionae caput, Ambrosius conc. 36, Chrysostomus hom. 1 in Genes. ad Christum auctorem referre videantur, at revera, ut equidem sentio, apostolicum institutum fuit. Quod Christo tamen assignatur vel quia ad Christi ieiunantis exemplum ab apostolis institutum est, vel quia apostolica edicta Christi esse censentur, qui per apostolos Ecclesiae loquebatur, atque adeo per Spiritum Sanctum apostolis, iuxta illud quod Ioannis 16 cap. scriptum est: Adhuc multa habeo vobis dicere, sed non potestis portare modo. Cum autem venerit ille Spiritus veritatis, docebit vos omnem veritatem: non enim loquetur a semetipso, sed quaecumque audiet, loquetur, quia de meo accipiet, et annuntiabit vobis. Et Apostolus cum quoddam de suo consilium dedisset, Puto autem, ait, quod et ego spiritum Dei habeam; et rursum: An experimentum eius quaeritis, qui in me loquitur Christus? In his autem traditionum generibus illa eadem consideranda sunt quidem, quae in superiore libro de Scripturae etiam legibus admonuimus; sed discrimen illud maxime quod de Scripturarum praeceptis ibi positum, transferri huc ad traditiones debet. Ex traditionum quippe vinculo, quas a Christo acceptas apostoli fidelibus servandas reliquere, Ecclesia fideles eximere non potest nec illas contraria aliqua consuetudine abolere. Si enim, exempli causa, materias et formas Sacramentorum Confirmationis, Ordinis, Extremae unctionis a Christo apostoli, nos ab apostolis accepimus; si ad eundem quoque modum matrimonia non consummata per solemnem castitatis professionem dirimi, consummata vero per conversionem ad fidem, coniuge infideli discedente, Christus Dominus apostolis, illi nobis edixerunt, in his tamquam in divinis institutis Ecclesia nihil habet potestatis. In quem sensum explicanda sunt duo illa capita: Sunt quidam; et:

Contra statuta, 25, quaest. 1. Nec huiusmodi traditiones possunt per contrariam consuetudinem antiquari; sed tali adversae consuetudini iure obiiciuntur cap. Veritate et cap. Si consuetudinem et cap. Frustra, 8 Distinctione. In aliis vero, quae videlicet apostoli constituerunt tamquam Ecclesiae pastores, poterit quidem Summus Pontifex ut in ceteris Ecclesiae legibus dispensare (sic enim schola loquitur), poteritque item contrarius populi mos instituta huius generis abrogare. Ut trina immersio, quam ex apostolica traditione in baptismi Sacramento Ecclesiam habuisse canon apostolorum 49 ostendit, per contrariam consuetudinem abolita est. Eiusdem quoque ordinis est quadragesimae ieiunium, ac poenae rursum ab apostolis pro criminibus praefinitae, quae 82 Distinctione, cap. Presbyter, ex Concilio Gangrensi referuntur. Ad hoc genus illud refertur, quod ex Anacleti prima epistola haeretici urgere solent: Peracta consecratione, omnes communicent, qui noluerint ecclesiasticis carere liminibus, sic enim apostoli statuerunt; quamquam de ministris qui episcopo sacrificanti in diebus solemnioribus inserviebant Anacletus loquitur. Quare inde colligi non potest omnes eos, qui missae intererant, oportere etiam tunc communionem Eucharistiae sumere, in his praesertim diebus qui solemniores non essent; nam, ut antiquo more, apostolorum instituto communio totius etiam populi a principio statim nascentis Ecclesiae exigeretur, aetate tamen Chrysostomi praeceptum relaxatum esse constat et communionem astantium voluntati permissam, ad quam eos diaconus alta voce invitabat non cogebat. Haec enim et alia huiusmodi, tametsi ab apostolis tradita sunt, non sunt tamen ita fixa, ut moveri non queant: cum Christi ipsius praecepta et instituta, quemadmodum diximus, adeo stabilia rataque sint, ut convelli nullius hominis auctoritate liceat. Cuius ratio loco superiore reddita, frustra hic a nobis resumeretur. Atque illud de institutis ad gubernationem populi pertinentibus intelligi volo. Nam dogmata fidei sive Christus ipse per se apostolis revelarit seu Spiritus Sanctus post Christi ascensionem in coelum, mutari non possunt sed firma haec in veritate remanent, perinde atque illa quae Christi sunt ore prodita.