Apologeticae sive Theologiae Fundamentalis, Tomus II (Pars Altera): Demonstratio Catholica

Congregationes romanae sunt collegia cardinalium a summo pontifice certis negotiis ecclesiae dirigendis, discutiendis et decernendis praeposita. Sunt autem undecim sequentes: Congregatio sancti officii; c. consistorialis; c. de disciplina sacramentorum; c. concilii; c. religiosorum; c. de propaganda fide; c. sacrorum rituum; c. caeremoniarum; c. pro negotiis ecclesiasticis extraordinariis; c. de seminariis et universitatibus studiorum; c. pro ecclesia orientalium.¹ Quaeque in ordine suo decreta edit nomine et approbatione ipsius romani pontificis. Ad ordinem doctrinalem maxime spectant decreta sancti officii. Cum enim ceterae congregationes praecipue invigilent disciplinae ecclesiasticae, "congregatio sancti officii, cui ipse summus pontifex praeest, tutatur doctrinam fidei et morum... Ad eandem pertinet non solum delatos sibi libros diligenter excutere, eos, si oportuerit, prohibere, et dispensationes concedere [legendi libros prohibitos]; sed etiam ex officio inquirere, qua opportuniore licebit via, quae in vulgus edantur scripta cuiuslibet generis damnanda".²

Auctoritas congregationum romanarum ac imprimis sancti officii gravissima est. Nam ab ipso pontifice instituuntur; a pontifice mutuantur iurisdictionem; pontifici significare tenentur, quidquid grave agunt; pontificis approbatione indigent et muniuntur omnes earum resolutiones,³ cumque per eas pontifex negotia ecclesiae universae expedire soleat, congregationes etiam veniunt nomine sedis apostolicae vel sanctae sedis.⁴ — Quamquam autem decreta congregationum tanta polleant auctoritate, tamen per se non pollent infallibilitate. Pontifex enim congregationibus nec vult nec valet communicare suam inerrantiam. Per accidens tantum, uti iam diximus,⁵ decreta congregationum fiunt infallibilia, si scil. pontifex approbatione non communi, sed sollemni decreta illa facit sua atque insimul indicat ea esse peremptoria et definitiva.