Universa Philosophia

Pedro Hurtado de Mendoza

Universa Philosophia

Pedro Hurtado de Mendoza (1578–1641)

First published 1624

Hurtado de Mendoza, Universa Philosophia (Lyon 1624): the Summulae and the Logica through Disputatio VII, with an original English translation. The rest of the work follows in later append batches.

This work is being completed — add a section.


Summulae

Institutio tyronis de arguendi ratione

§ 1

§ 2

§ 3

§ 4

§ 5

§ 6

§ 7

§ 8

§ 9

§ 10

§ 11

Disputatio I. De terminis propositionum, et eorum unione.

Aristoteles primo Physicorum

Sectio I. Quid sint subiectum, praedicatum, et unio?

§ 1

§ 2

§ 3

§ 4

Sectio II. Terminorum definitio.

§ 5

§ 6

§ 7

§ 8

§ 9

§ 10

§ 11

§ 12

§ 13

§ 14

§ 15

§ 16

§ 17

§ 18

§ 19

§ 20

Sectio III. De termino vocali, scripto, et mentali.

§ 21

§ 22

§ 23

§ 24

§ 25

§ 26

Sectio IV. De terminis significativis, et non significativis.

§ 27

§ 28

§ 29

§ 30

§ 31

§ 32

§ 33

§ 34

§ 35

Signum significativum ad placitum

Sectio V. Divisiones termini mentalis.

§ 37

§ 38

§ 39

§ 40

§ 41

§ 42

§ 43

Sectio VI. De termino universali, particulari, confuso, et determinato, superiori, et inferiori.

§ 44

§ 45

§ 46

§ 47

§ 48

§ 49

§ 50

§ 51

§ 52

§ 53

§ 54

§ 55

§ 56

§ 57

§ 58

§ 59

§ 60

§ 61

§ 62

§ 63

§ 64

§ 65

§ 66

Sectio VII. De transcendentibus, et non transcendentibus.

§ 67

§ 68

Sectio VIII. De termino univoco, aequivoco, et analogo.

§ 69

§ 70

§ 71

§ 72

§ 73

Sectio IX. De termino absoluto, et connotativo.

§ 74

§ 75

§ 76

§ 77

§ 78

§ 79

§ 80

§ 81

§ 82

§ 83

§ 84

§ 85

§ 86

§ 87

Sectio X. De categorematico, et syncategorematico.

§ 88

Dices categorematicos significare

§ 90

§ 91

§ 92

Sectio XI. Concretus, abstractus, complexus, et incomplexus, copulativus, et non copulativus.

§ 93

§ 94

§ 95

§ 96

§ 97

§ 98

§ 99

§ 100

§ 101

§ 102

§ 103

Sectio XII. De termino negatiuo, et non negatiuo: contrario, et contradictorio.

§ 104

§ 105

§ 106

§ 107

§ 108

Sectio XIII. De termino primae, et secundae intentionis: pertinente, et impertinente.

§ 109

§ 110

§ 111

Disputatio II. De proprietatibus terminorum.

Sectio I. De suppositione.

§ 1

§ 2

§ 3

§ 4

§ 5

§ 6

§ 7

§ 8

§ 9

§ 10

Sectio II. Suppositio formalis, et materialis.

§ 11

§ 12

Sectio III. Suppositio simplex et personalis.

§ 13

§ 14

§ 15

§ 16

§ 17

§ 18

§ 19

§ 20

Sectio IV. Suppositio communis, et singularis.

§ 21

SVppositio singularis est substitutio termini ad significandam unam rem singularem in singulari, ut Petrus, Deus, quam alii vocant discretam: quia cognitio rei singularis in singulari est discretio sui obiecti a ceteris aliis rebus (ut late ostendo disp. 5. Metaph.) Unde terminus subrogatus pro tali cognitione dicitur, discrete supponi, id est, supponi pro actu discreto, et claro circa suum obiectum. Itidem arbitror suppositionem particularem esse singularem: quia obiectum singulare, et particulare sunt idem. Nam particularis homo est Petrus, est enim pars contenta sub obiecto communi, atque idem est concipere obiectum in particulari, ac in singulari. Quia vero Summulistae distinguunt signa particularia a singularibus, dic suppositionem singularem, et particularem discretam, seu determinatam esse idem, non tamen particularem confusam.

§ 22

Toletus lib. 2. cap. 2. ait suppositionem communem esse usum termini pro suis inferioribus. Non probatur, quia usus termini communis pro significato communi abstracto ab inferioribus est etiam suppositio communis, ut homo est animal, non solum convenit inferioribus, sed etiam homini ut sic ab illis abstracto. Quare Villalpand. lib. 1. 3. part. c. 1. ait suppositionem communem esse, qua terminus supponitur communiter, id est, pro significato communi. Sotus vero, 2. part. cap. 1. lect. 4. notabili 1. ait esse usum termini communis communiter retenti. Et bene, quia suppositio communis est substitutio pro termino communi, ergo significatur conceptus aliquis communis, ut communis: nam si est contractus ad singularem, iam non est communis, sed singularis; et erit suppositio discreta. Confirmatur: suppositio communis distinguitur a discreta, non aliam ob causam, nisi quia discreta ponitur pro termino singulari, communis vero pro universali. Impugnavi eam Toleti definitionem ad hominem distinguentem significatum immediatum commune a significato remoto singularium, simpliciter autem idem est aliquid convenire rationi communi, ac omnibus inferioribus confuse notis.

§ 23

Pater Fonseca, lib. 8. cap. 26. invenit absolutam quandam suppositionem, nempe acceptionem nominis pro suo immediato significato, non praeciso tantum, ut in hac propositione homo est animal, convenit praedicatio homini, ut sic abstracto a singularibus, item et singulis hominis individuis. Quam suppositionem vocat mixtam ex simplici, et personali: qua enim parte sumitur pro immediato significato, est simplex: personalis vero, qua parte supponitur pro singularibus. Verum ostendi §.14. eam esse suppositionem personalem: quia supponitur pro termino primae, et non secundae intentionis. Fonseca vero coactus est eam mediam suppositionem comminisci, ut tueatur suam definitionem suppositionis simplicis, ut se tueatur contra Nominales negantes duo significata per vocem communem, alterum remotum, alterum commune. Impugnatur praeterea: quia absolute supponi, nihil est, quam absolute subrogari pro alio; sed tam simplex, quam personalis suppositio absolute subrogatur pro alio, ergo utraque est suppositio absolute et absoluta. Secundo: quia haec suppositio absoluta, ut absoluta, est etiam personalis, ergo. Probo antecedens, ut absoluta supponit pro termino communi sumpto a parte rei, ut homo est animal, homo supponitur secundum praedicata illi convenientia: sed haec, ut sunt in obiecto, sunt personalia: quia sunt ipsamet singularia cognita actu universali, et confuso, ergo. Tandem non licet novas invehere definitiones, sed receptas apud alios recipere, ut in disputationibus ad arguendum principia fixa ponantur.

Sectio V. Suppositio distributiva, copulata, determinata, naturalis, accidentalis.

§ 24

§ 25

§ 26

§ 27

§ 28

§ 29

§ 30

§ 31

§ 32

Sectio VI. De ascensu atque descensu.

§ 33

§ 34

§ 35

§ 36

§ 37

§ 38

§ 39

§ 40

§ 41

§ 42

Sectio VII. De ampliatione, restrictione, alienatione, diminutione.

§ 43

§ 44

§ 45

§ 46

§ 47

§ 48

§ 49

Sectio VIII. De appellatione.

§ 50

§ 51

§ 52

Disputatio III. De oratione, eius partibus, et divisione.

Sectio I. De nomine.

§ 1

§ 2

§ 3

§ 4

§ 5

§ 6

§ 7

§ 8

§ 9

§ 10

§ 11

Sectio II. De verbo.

§ 12

§ 13

§ 14

§ 15

§ 16

§ 17

§ 18

Sectio III. De Oratione.

§ 19

§ 20

§ 21

Disputatio IV. De propositione.

Sectio I. Propositionem definio.

§ 1

§ 2

§ 3

Sectio II. De materia, qualitate, et quantitate propositionis.

§ 4

§ 5

§ 6

Sectio III. Propositio categorica, hypothetica, complexa, et incomplexa.

§ 7

§ 8

§ 9

§ 10

§ 11

§ 12

Sectio IV. De aequipollentia simplicium propositionum.

§ 13

§ 14

Sectio V. De conversione simplicis propositionis.

§ 15

§ 16

§ 17

§ 18

§ 19

Sectio VI. De oppositione simplicis propositionis.

§ 20

§ 21

§ 22

§ 23

Sectio VII. Explicantur praecedens doctrina, et regulae oppositorum.

§ 24

§ 25

§ 26

§ 27

§ 28

§ 29

§ 30

§ 31

§ 32

§ 33

Sectio VIII. De propositione modali.

§ 34

§ 35

§ 36

§ 37

Sectio IX. Explicantur, ac describuntur propositiones modales.

§ 38

§ 39

§ 40

§ 41

Sectio X. Quare omnes propositiones cuiusque figurae sunt mutuo aequipollentes?

§ 42

§ 43

§ 44

§ 45

§ 46

Sectio XI. De quantitate, et qualitate cuiusque figurae.

§ 47

§ 48

§ 49

§ 50

Sectio XII. De oppositione cuiusque figurae cum aliis.

§ 51

§ 52

§ 53

§ 54

§ 55

§ 56

§ 57

§ 58

§ 59

§ 60

Sectio XIII. De exponibili, et exclusiva propositione.

§ 61

§ 62

§ 63

§ 64

Sectio XIV. Difficultates circa hanc doctrinam.

§ 65

§ 66

§ 67

§ 68

§ 69

§ 70

§ 71

§ 72

§ 73

§ 74

Sectio XV. De exceptivis, et reduplicativis.

§ 75

§ 76

Disputatio V. De modo sciendi.

§ 1

§ 2

Sectio I. De definitione.

§ 3

§ 4

§ 5

§ 6

Sectio II. De divisione.

§ 7

§ 8

§ 9

§ 10

§ 11

§ 12

Sectio III. De argumentatione.

§ 13

§ 14

§ 15

§ 16

§ 17

§ 18

Sectio IV. De modo, et figura Syllogismi.

§ 19

§ 20

§ 21

§ 22

§ 23

§ 24

§ 25

§ 26

§ 27

Sectio V. Ostensiva deductio Syllogismorum.

§ 28

§ 29

§ 30

§ 31

§ 32

§ 33

§ 34

§ 35

Sectio VI. Deductio Syllogismorum ad impossibile.

§ 36

§ 37

§ 38

§ 39

§ 40

§ 41

§ 42

§ 43

§ 44

§ 45

§ 46

§ 47

§ 48

Sectio VII. De consequentia.

§ 49

§ 50

§ 51

§ 52

§ 53

Aliquae voces explicatae.

§ 1

§ 2

§ 3

§ 4

§ 5

§ 6

§ 7

§ 8

§ 9

§ 10

§ 11

§ 12

Logica

Disputatio I: Disputatio I. De obiecto Logicae.

Sectio I. De obiecto, et subiecto in commune.

§ 1

§ 2

§ 3

§ 4

§ 5

§ 6

§ 7

§ 8

§ 9

§ 10

§ 11

§ 12

§ 13

Sectio II. Logicae adaequata materia.

§ 14

§ 15

§ 16

§ 17

§ 18

§ 19

§ 20

Sectio III. Utrum voces sint logicae obiectum?

§ 21

Subsectio I. Voces non sunt obiectum adaequatum logicae.

§ 22

§ 23

§ 24

§ 25

§ 26

Subsectio II. Nec inadaequate ad logicum spectare voces.

§ 27

§ 28

§ 29

§ 30

§ 31

§ 32

§ 33

§ 34

§ 35

§ 36

§ 37

§ 38

§ 39

§ 40

Sectio IV. Utrum ens rationis sit Logicae obiectum?

§ 41

§ 42

§ 43

§ 44

Subsectio I. Qui ens rationis constituant logicae obiectum.

§ 45

§ 46

§ 47

§ 48

§ 49

§ 50

§ 51

§ 52

Subsectio II. Confutatio primi argumenti ab auctoritate petiti.

§ 53

§ 54

§ 55

§ 56

§ 57

§ 58

§ 59

Subsectio III. Argumenta pro sententia Soti, et aliorum Thomistarum.

§ 60

§ 61

§ 62

§ 63

§ 64

§ 65

§ 66

§ 67

§ 68

§ 69

§ 70

Subsectio IV. Obiectum Logicae est ens reale.

§ 71

§ 72

§ 73

§ 74

§ 75

§ 76

§ 77

§ 78

§ 79

§ 80

Sectio V. Utrum modus sciendi formalis, an autem obiectivus sit logicae obiectum.

§ 81

Subsectio I. Explicantur hi modi sciendi.

§ 82

§ 83

§ 84

§ 85

§ 86

§ 87

§ 88

Subsectio II. Quaestio dirempta.

§ 89

§ 90

§ 91

§ 92

§ 93

§ 94

§ 95

§ 96

§ 97

§ 98

Sectio VI. Quid sit in modo sciendi formali id quod logicus immediate considerat.

§ 99

§ 100

§ 101

§ 102

§ 103

§ 104

§ 105

§ 106

§ 107

§ 108

§ 109

§ 110

Sectio VII. Utrum modus sciendi formalis tractetur per attributionem ad obiectivum.

§ 111

§ 112

§ 113

§ 114

§ 115

§ 116

§ 117

§ 118

Sectio VIII. De adaequato obiecto attributionis dialecticae.

§ 119

Subsectio I. Prima sententia.

§ 120

§ 121

§ 122

§ 123

§ 124

§ 125

§ 126

§ 127

§ 128

Subsectio II.

§ 129

§ 130

§ 131

§ 132

§ 133

§ 134

Subsectio III. Definitio, divisio, et argumentatio non sunt adaequatum Logicae obiectum.

§ 135

§ 136

§ 137

§ 138

§ 139

§ 140

§ 141

§ 142

§ 143

§ 144

§ 145

§ 146

Subsectio IV. Sola demonstratio est adaequatum attributionis obiectum.

§ 147

§ 148

§ 149

§ 150

§ 151

§ 152

§ 153

§ 154

§ 155

§ 156

§ 157

§ 158

§ 159

§ 160

§ 161

§ 162

§ 163

Sectio IX. Cetera de obiecto logicae.

§ 164

§ 165

§ 166

§ 167

§ 168

Disputatio II: Disputatio II. Qua ratione Logica attingat suum obiectum.

Sectio I. De logica utente, et docente, an utraque sit scientia?

§ 1

§ 2

§ 3

§ 4

§ 5

§ 6

§ 7

§ 8

§ 9

Sectio II. Utrum logica sit scientia practica? an speculativa?

§ 10

§ 11

§ 12

§ 13

§ 14

§ 15

§ 16

§ 17

§ 18

§ 19

§ 20

§ 21

§ 22

§ 23

§ 24

§ 25

§ 26

§ 27

§ 28

§ 29

Sectio III. Utrum logica concurrat efficienter ad actus aliarum scientiarum?

§ 30

§ 31

§ 32

§ 33

§ 34

§ 35

Sectio IV. Utilitas, unitas, et finis dialecticae.

§ 36

§ 37

§ 38

§ 39

§ 40

§ 41

§ 42

Disputatio III: Disputatio III. De praedicabilibus in commune.

§ 1

Sectio I. De universalibus quaedam praemitto.

§ 2

§ 3

§ 4

§ 5

§ 6

§ 7

§ 8

Sectio II. Utrum Praedicabilitas sit de essentia universalis?

§ 9

§ 10

§ 11

§ 12

§ 13

§ 14

§ 15

§ 16

§ 17

§ 18

§ 19

§ 20

Sectio III. Quomodo universalia praedicentur?

§ 21

§ 22

§ 23

§ 24

§ 25

§ 26

§ 27

§ 28

§ 29

§ 30

§ 31

§ 32

§ 33

Disputatio IV: Disputatio IV. De genere.

Sectio I. Genus definio.

§ 1

§ 2

§ 3

§ 4

§ 5

§ 6

Sectio II. Utrum materiale generis sit commune omnibus inferioribus?

§ 7

§ 8

§ 9

§ 10

§ 11

§ 12

§ 13

§ 14

§ 15

§ 16

Sectio III. Qua ratione genus sit pars speciei?

§ 17

§ 18

§ 19

§ 20

Sectio IV. Qua ratione genus sit totum comparatione speciei.

§ 21

§ 22

§ 23

§ 24

§ 25

§ 26

Sectio V. Utrum genus immediate de individuis praedicetur?

§ 27

§ 28

§ 29

§ 30

§ 31

§ 32

§ 33

§ 34

§ 35

§ 36

§ 37

§ 38

§ 39

§ 40

§ 41

§ 42

§ 43

§ 44

§ 45

§ 46

§ 47

§ 48

Disputatio V: Disputatio V. De specie, et individuo.

Sectio I. De specie subiicibili.

§ 1

§ 2

§ 3

§ 4

§ 5

§ 6

§ 7

§ 8

§ 9

§ 10

§ 11

Sectio II. Specierum praedicabilis definitio.

§ 12

§ 13

§ 14

§ 15

§ 16

Sectio III. Utrum species praedicabilis requirat plura individua possibilia?

Subsectio I. Sententia Thomistarum.

§ 17

§ 18

§ 19

§ 20

§ 21

§ 22

Subsectio II. Diruuntur eius sententiae fundamenta.

§ 23

§ 24

§ 25

§ 26

§ 27

§ 28

§ 29

Subsectio III. Opposita sententia.

§ 30

§ 31

§ 32

§ 33

§ 34

§ 35

§ 36

§ 37

§ 38

§ 39

§ 40

Sectio IV. Utrum genus in una specie, et haec in uno individuo reperiri possit?

§ 41

§ 42

§ 43

§ 44

§ 45

§ 46

§ 47

§ 48

Sectio V. De individuo primae intentionis.

§ 49

Sectio VI. De individuo secundae intentionis.

§ 50

§ 51

§ 52

§ 53

§ 54

§ 55

§ 56

§ 57

§ 58

Sectio VII. Utrum detur ratio communis individuis.

§ 59

§ 60

§ 61

§ 62

§ 63

§ 64

§ 65

§ 66

§ 67

§ 68

§ 69

§ 70

§ 71

§ 72

Sectio VIII. De individuo vago, et eius praedicabilitate.

§ 73

§ 74

§ 75

§ 76

§ 97

§ 98

§ 99

§ 100

Sectio IX. Praedicatio individui vagi.

§ 101

§ 102

§ 103

§ 104

§ 105

Disputatio VI: Disputatio VI. De differentia, proprio, et accidenti.

Sectio I. Differentiae essentiam propono.

§ 1

§ 2

§ 3

§ 4

§ 5

§ 6

Sectio II. Utrum differentia sit universalis comparatione speciei, quam constituit? Et utrum sint de conceptu generis?

§ 7

§ 8

§ 9

§ 10

§ 11

§ 12

Sectio III. Utrum genus et differentia subalterna sint de conceptu formali differentiae ultimae?

§ 13

§ 14

§ 15

§ 16

§ 17

§ 18

§ 19

§ 20

§ 21

§ 22

§ 23

§ 24

§ 25

§ 26

Sectio IV. Utrum differentia infima specie differat a subalterna?

§ 27

§ 28

Sectio V. De Proprio.

§ 29

§ 30

§ 31

§ 32

§ 33

Sectio VI. De Accidenti.

§ 34

§ 35

§ 36

§ 37

§ 38

§ 39

§ 40

Disputatio VII: Disputatio VII. De his, quae sunt quinque praedicabilibus communia.

Sectio I. Utrum praedicabile sit genus ad quinque praedicabilia.

§ 1

§ 2

§ 3

§ 4

§ 5

§ 6

§ 7

§ 8

§ 9

§ 10

§ 11

§ 12

§ 13

§ 14

§ 15

§ 16

Sectio II. De numero praedicabilium.

§ 17

§ 18

§ 19

§ 20

↑ Top of work