Apologeticae sive Theologiae Fundamentalis, Tomus I: Demonstratio Christiana

Hilarin Felder

Apologeticae sive Theologiae Fundamentalis, Tomus I: Demonstratio Christiana

Hilarin Felder (1867–1951)

Apologeticae sive Theologiae Fundamentalis

First published 1923

Hilarin Felder, O.M.Cap.'s Apologeticae sive Theologiae Fundamentalis, Tomus I—Demonstratio Christiana—is the Christian-demonstration half of a two-volume Latin manual of fundamental theology. First published at Paderborn in 1920 and revised in the second edition of 1923, it presents a neo-scholastic case for the historical revelation of Christ and the credibility of Christianity, using Scripture, history, and theological argument for classroom formation. Felder's work belongs to the mature manual tradition that shaped Catholic apologetics before the mid-century renewal. Schola presents the 1923 Latin edition with an English translation.


Praefatio

Epistola I: SS. D. Benedictus PP. XV (s. m.) opus collaudat

Introductio

§ I: Introductio theologica

Caput I: Theologiae notio

Caput II: Theologiae divisio

Caput III: Theologiae praestantia

§ II: Introductio apologetica

Caput I: Apologeticae definitio

Caput II: Apologeticae obiectum

Caput III: Apologeticae momentum

Caput IV: Apologeticae historia

Pars I: Demonstratio Christiana

§ I: Revelationis theoria

Caput I: De revelatione ontologice spectata

Articulus I: De natura revelationis

Subarticulus I: Notio revelationis

Subarticulus II: Divisio revelationis

Articulus II: De possibilitate revelationis

Subarticulus I: Possibilitas revelationis generatim

Subarticulus II: Possibilitas revelationis mysteriorum

Articulus III: De necessitate revelationis

Subarticulus I: Explicatur necessitas revelationis

Subarticulus II: Probatur necessitas revelationis

Caput II: De revelatione logice spectata

Articulus I: De criteriis revelationis in genere

Subarticulus I: Natura criteriorum

Subarticulus II: Expositio et aestimatio criteriorum

Subarticulus III: Criteria inepta

Articulus II: De miraculis

Subarticulus I: Natura miraculi

Subarticulus II: Possibilitas miraculi

Subarticulus III: Cognoscibilitas miraculi

Subarticulus IV: Simulacra miraculorum

Articulus III: De prophetiis

Subarticulus I: Natura prophetiae

Subarticulus II: Possibilitas prophetiae

Subarticulus III: Cognoscibilitas prophetiae

§ II: Revelationis exsistentia

Dissertatio I: Testimonium Iesu de messianitate et divinitate sua

Caput I: Testimonium Iesu de messianitate sua

Articulus I: Factum testimonii messiani Iesu

Subarticulus I: Factum professionis messianae Iesu generatim

Subarticulus II: Initium professionis messianae Iesu

Subarticulus III: Incrementum professionis messianae Iesu

Subarticulus IV: Complementum professionis messianae Iesu

Articulus II: Sensus testimonii messiani Iesu

§ I: Conceptus messianicus ante Iesum

Subarticulus I: Conceptus messianus Veteris Testamenti

Subarticulus II: Conceptus messianus recentioris iudaismi

§ II: Conceptus messianicus ipsius Iesu

Subarticulus I: Iesus reiecit messianismum rabbinicum et eschatologicum recentioris iudaismi

  1. Iesus reiecit messianismum rabbinicum. Evolutionismus antiquior propugnavit Iesum tantummodo ideas messianas vulgo a rabbinis ventilatas sibi accommodasse. Insulsam esse hanc propugnationem patet ex iis omnibus, quae de facto testimonii messiani diximus: toto tempore praedicationis suae Iesus diligentissime a se prohibet messianismum politico-nationalem pharisaeorum atque demum crucis supplicio afficitur, quia hunc messianismum constanter a se averterat.

  2. Iesus reiecit messianismum eschatologicum. Contra multi rationalistae moderni putant Iesum subscripsisse messianismo eschatologico. At vero refelluntur sua ipsorum confessione Iesum abhorruisse a messianismo rabbinico. Etenim probavimus messianismum eschatologicum cum rabbinico fere converti eo, quod uterque somniat Messiam regem politicum et regnum Dei nationale ac materiale. Quae cum Iesus repudiet, eo ipso et messianismum eschatologicum repudiat.

Eschatologia messiana a theologia rabbinorum, uti vidimus, differt solo elemento proprie eschatologico, i. e. eo, quod apocalyptici propugnant Messiam eiusque regnum non in hoc aevo et mundo pessimo exstiturum, sed isto deleto demum in aevo et mundo transcendentali iudicem esse venturum. Hoc tamen elementum eschatologicum alienum fuisse a Iesu neminem latet.

Licet enim Iesus etiam futurum iudicem mundi se profiteatur, tamen Messias esse et agnosci vult iam in hoc aevo et mundo.

Ioanni Baptistae sciscitanti, num Iesus Messias venturus sit, respondet Messiam se iam adesse, immo operibus Messiam praesentem se probasse.

Caesareae Philippi confessionem Petri: "Tu es Messias" laudat et remunerat, atque sic fatetur se in praesenti vita et tempore iamiam Messiam esse.

Samaritana Messiam minime eschatologicum exspectans ait: "Scio quia Messias venit; cum ergo venerit ille, nobis annuntiabit omnia." Cui Iesus: "Ego sum, qui loquor tecum." Demum a samaritanis confessionem elicit: "Ipsi enim audivimus et scimus, quia hic est vere Salvator mundi".

Iudaei Iesum interpellant: "Quousque animam nostram tollis? si tu es Messias, dic nobis palam." Respondit eis Iesus provocando eos ad opera messiana ab ipso iam patrata: "Loquor vobis, et non creditis. Opera, quae ego facio in nomine Patris mei, haec testimonia perhibent de me."

Caiphas eum interrogat: "Tu es Messias Filius Dei benedicti?" Iesus autem dixit illi: "Ego sum." Urget summus sacerdos: "Adiuro te per Deum vivum, ut dicas nobis, si tu es Messias Filius Dei?" Dicit illi Iesus: "Tu dixisti." Dixerunt autem omnes: "Tu ergo es Filius Dei?" Qui ait: "Vos dicitis, quia ego sum. Et videbitis Filium hominis sedentem a dextris virtutis Dei et venientem cum nubibus caeli."

Pilatus quaerit: "Tu es rex iudaeorum?" i. e. rex Messias. At Iesus respondens ait: "Tu dicis quia rex sum ego. Ego in hoc natus sum, et ad hoc veni in mundum, ut testimonium perhibeam veritati."

Ergo in praesenti iam vita et mundo Iesus esse vult Messias, quamquam gloria messiana maxime fulgebit in iudicio et aevo futuro.

Idem valet de regno messiano Iesu. Regnum Dei secundum evangelia utique tantummodo in alio mundo perfectum et absolutum erit. In iudicio demum ultimo Iesus electis suis dicet: "Venite benedicti Patris mei, possidete paratum vobis regnum a constitutione mundi." "Tunc iusti fulgebunt sicut sol in regno Patris eorum."

Quo non obstante regnum Dei in hoc iam mundo exorditur et evolvitur. Iesus statim nuntiat regnum Dei appropinquasse, dein advenisse: "Pervenit in vos regnum Dei." "Ecce, regnum Dei intra vos est." Paulatim per totam Galilaeam et Iudaeam praedicat "evangelium regni Dei" atque "mysterium regni Dei" patrat opera, quibus regnum Dei praesens probatur et firmatur, regnum vero satanae expugnatur. Omnes compellit, ut relictis omnibus impedimentis quaerant regnum Dei. Totam vitam suam necnon et discipulorum suorum impendit, ut regnum Dei magis magisque proficiat. Inde verbis et factis excludit eschatologiam apocalypticam, quae contendit regnum Dei tandem in iudicio extremo mundoque futuro ut fulgur de caelo casurum esse. Hucusque dicta confirmantur ex sequentibus, quibus Iesus regnum suum et personam positive definit.

Subarticulus II: Iesus accepit et perfecit messianismum propheticum Veteris Testamenti

Caput II: Testimonium Iesu de divinitate sua

Articulus I: De divinitate Iesu manifestata ante ipsius mortem

Subarticulus I: Iesus se ipse confitetur esse Deum simpliciter

Subarticulus II: Iesus se ipse confitetur esse Filium Dei naturalem

Articulus II: De divinitate Iesu manifestata post ipsius mortem

Subarticulus I: Divinitas Iesu a resurrectione usque ad ascensionem

Subarticulus II: Divinitas Iesu in ecclesia primigenia

Subarticulus III: Divinitas Iesu apud S. Paulum

Subarticulus IV: Divinitas Iesu apud S. Ioannem

Dissertatio II: Argumenta Iesu pro messianitate et divinitate sua

Caput I: Character Iesu

Articulus I: Character intellectualis Iesu

Subarticulus I: Iesus nulla insaniae signa dedit

Subarticulus II: Iesus summa sapientiae signa praesetulit

Articulus II: Character moralis Iesu

Subarticulus I: Iesus immunis fuit ab omni peccato

Subarticulus II: Iesus insignis fuit summa virtute

Caput II: Vaticinia Iesu

Articulus I: Vaticinia Veteris Testamenti de Iesu Christo edita

Subarticulus I: Vaticinia de genealogia Christi

Subarticulus II: Vaticinia de chronologia Christi

Subarticulus III: Vaticinia de biographia Christi

Articulus II: Vaticinia Novi Testamenti a Iesu Christo edita

Subarticulus I: Vaticinia Christi quoad res simpliciter occultas

Subarticulus II: Vaticinia Christi quoad res simpliciter futuras

Caput III: Miracula Iesu

Articulus I: Veritas historica miraculorum Iesu

Subarticulus I: Documenta historica miraculorum Iesu

Subarticulus II: Critica historica miraculorum Iesu

Articulus II: Veritas philosophica miraculorum Iesu

Subarticulus I: Sanationes infirmorum

Subarticulus II: Eiectiones daemonum

Subarticulus III: Dominatio virium naturalium

Subarticulus IV: Resuscitationes mortuorum

Caput IV: Resurrectio Iesu

Articulus I: Demonstratio factorum

Subarticulus I: Fides discipulorum Iesu

Subarticulus II: Monumentum Iesu vacuum

Subarticulus III: Apparitiones Iesu redivivi

Articulus II: Explicatio factorum

Subarticulus I: Explicatio fidei discipulorum

Subarticulus II: Explicatio monumenti Iesu vacui

Subarticulus III: Explicatio apparitionum Iesu redivivi

Conclusio I: Conclusio demonstrationis christianae

↑ Top of work