Tractatus de divina traditione et Scriptura

Vivens magisterium demonstratur perpetuum organon Traditionis christianae ex disertis verbis evangelicis et apostolicis.

« Eadem perennitas et auctoritas magisterii demonstratur distinctiore consideratione verborum Christi et Apostolorum. Nam 1° verbis iisdem quibus Christus Dominus Apostolos designavit authenticos suos legatos supernaturali veritatis charismate instructos ad doctrinam a se vel a Spiritu Sancto acceptam Ecclesiis tradendam, simul etiam instituit perpetuam successionem legatorum cum promisso charismate veritatis ad doctrinam ab Apostolis acceptam integre custodiendam et in posteros propagandam; 2° hoc sensu perennis successionis Apostoli suum munus explicuerunt; attamen 3° in Apostolis distingui debet munus extraordinarium ipsis personale, et munus ordinarium in quo solo ex verbis commemoratis instituta intelligitur successio perpetua. »

In superiori thesi ex ipso modo primae revelationis et promulgationis evangelii et ex propria indole apostolatus divinitus instituti adeoque potius ex rebus et factis quam ex verborum analysi conclusimus, essentialem esse oeconomiae christianae, atque ideo immutabilem auctoritatem personalis magisterii, cui respondeat obedientia fidei; ac proinde sicut primae promulgationis ita et conservationis organon esse authenticum personale magisterium legatorum Dei, non autem Scripturas sive unicum sive princeps organon censeri posse. Nunc ex diligentiori consideratione verborum Christi et explicationis ab Apostolis factae demonstrandum est, in ipsa positiva institutione apostolatus tamquam organi authentici ad primam promulgationem evangelii etiam institutam esse perpetuam successionem apostolicam tamquam organon authenticum conservationis et propagationis evangelii. Considerabimus primum ipsam Christi institutionem, deinde eius exsecutionem quatenus in libris apostolicis exhibetur, postremo discrimen quod intercedit inter legatos divinos ad primam fidei praedicationem, et inter legatos divinos ad fidei ab Apostolis traditae custodiam.

I. Apostoli designantur ac constituuntur legati divini, eisque promittitur charisma infallibilitatis ad sinceram intelligentiam et intemeratam praedicationem totius doctrinae revelatae, ac proinde eis confertur auctoritas magisterii, cui respondet ex parte credentium officium obedientiae fidei. Testimonia potissima huc pertinentia leguntur Io. XIV. 16-18. 26; XVI. 13; Matth. XXVIII. 20. (cum Marc. XVI. 15. 16; Luc. XXIV. 47-49; Act. I. 8.). Christus (ut diserte notant Matthaeus et Marcus) illos undecim, quos iam pridem selectos ex ceteris discipulis Apostolos seu legatos suos nominaverat (Luc. VI. 13.), appellans ad suam supremam potestatem in coelo et in terra iubet docere, seu, ut habet verbum graecum, discipulos facere (μαθητεύσατε) omnes gentes, eos initiare sacramentis, et docere observare omnia sua praecepta; potestate ergo et auctoritate collata eos seiungit ab omnibus aliis, qui eis subduntur docendi. Ordinantur ipsi testes Iesu Christi in Ierusalem et omni Iudaea et Samaria et usque ad ultimum terrae; testes non scientia solum sed auctoritate et munere imposito. Unde ii ipsi, qui omni tempore a baptismo Ioannis usque ad diem quo assumptus est Christus in coelum, cum ipso et cum Apostolis conversati erant, non ideo erant testes; sed necesse erat singularis assumptio et ordinatio in numerum testium Act. I. 21-26. Porro in hoc munere ab ipso Christo imposito docendi cum auctoritate, praedicandi, testificandi Christus promittit se futurum cum eis: « docete omnes gentes... et ecce ego vobiscum » Matth. l. c.; promittit ad hoc ipsum munus testandi Spiritum Sanctum: « accipietis virtutem supervenientis Spiritus Sancti in vos, et eritis (ut sitis) mihi testes » Act. ; Luc. II. cc. Efficientia Spiritus Sancti est quidem multiplex, sed quatenus spectatur munus a Christo imposito authentice docendi et testificandi, quod est proprium Apostolorum, eis immediate promittitur Spiritus veritatis, ut doceat omnia, et suggerat omnia, quaecumque dixerat eis Christus; ut deceat omnem veritatem etiam eam, quam Christo adhuc cum eis visibiliter versante nondum potuerant portare Io. II. cc.

Hisce promissis, hoc veritatis charismate certa redditur Apostolorum infallibilitas ut legatorum Dei ad totius doctrinae revelatae praedicationem et testificationem.

Supposito hoc fundamento constat evidenter, iisdem verbis, quibus instituti sunt Apostoli legati authentici, instructi charismate veritatis per Spiritum Sanctum et per praesentem tutelam Iesu Christi, etiam institutam esse perpetuam successionem apostolicam instructam veritatis charismate per Spiritum Sanctum et per praesentem semper tutelam Iesu Christi in munere legationis divinae ad docendam et testificandam integram doctrinam revelatam. Nam verba illa Iesu Christi pertinent ad Apostolos non solum personaliter spectatos, sed quatenus repraesentant seriem perpetuam successororum usque ad consummationem saeculi. « Data est mihi omnis potestas in coelo et in terra: euntes ergo docete omnes gentes..... et ecce ego vobiscum sum omnibus diebus usque ad consummationem saeculi » ¹ Matth. XXVIII. 18. sq. « Et ego rogabo Patrem, et alium Paraclitum dabit vobis, ut maneat vobiscum in aeternum, Spiritus veritatis... apud vos manebit et in vobis erit. Non relinquam vos orphanos; veniam ad vos » Io. XIV. 16. sq. Iesus Christus ergo et Spiritus veritatis est ac manet usque ad consummationem saeculi, in aeternum cum Apostolis docentibus, baptizantibus et baptizatos fideles in fide continentibus, h. e. cum Apostolis legatione pro Christo fungentibus, ne haec forte absurde detorqueantur ad doctrinam scriptam in libris manentem. Atqui Apostoli personaliter solum spectati non manserunt usque ad consummationem saeculi docentes, baptizantes, fideles in fide continentes, eo quod etiam ipsi « morte prohiberentur permanere » (Hebr. VII. 23.). Ergo verba Christi et proinde verbis enuntiata legatio, auctoritas magisterii, et veritatis charisma pertinent ad totam successionem apostolicam, quae his ipsis verbis instituitur.

II. In executione huius institutionis Christi Domini, videmus Apostolos sibi substituere alios, qui depositi a se accepti custodes essent et doctores per Spiritum Sanctum eis communicatum et in eis manentem. « Formam habe sanorum verborum, quae a me audisti..... bonum depositum custodi per Spiritum Sanctum, qui habitat in nobis » 2. Tim. I. 13. 14. Hoc aliisque modis multiplicibus Paulus instante iam tempore suae resolutionis repetit Timotheo id, quod Christus ante suum reditum ad Patrem praeceperat Apostolis. Lege 1. Tim. IV. 13. 14. 16; VI. 13. 14. 20; 2. Tim. I. 6. 8; Act. XX. 28-32.

Porro hos suos immediatos successores iubent Apostoli iisdem conditionibus iterum sibi substituere alios, quibus depositum acceptum commendent ulterius custodiendum et propagandum. « Tu ergo fili mi confortare in gratia, quae est in Christo Iesu; et quae audisti a me per multos testes, haec commenda fidelibus hominibus, qui idonei erunt et alios docere » 2. Tim. II. 2; Tit. I. 5. 9. Apostolorum discipulus et Petri successor Clemens Romanus in sua ep. I. ad Corinth. n. 42. 44. ita hanc successionem describit: « Missus est Christus a Deo, et Apostoli a Christo... Itaque cum plena vi persuasionis Spiritus Sancti (a Spiritu Sancto accepta μετα πληροφοριας πνευματος ἁγιου cf. 1. Thess. I. 5.) egressi sunt annuntiantes regni Dei adventum. Per regiones igitur et urbes praedicantes verbum constituerunt primitias earum, cum Spiritu probassent, in Episcopos et diaconos eorum, qui credituri erant..... Constituerunt praedictos, et deinceps ordinationem dederunt, ut, quum illi decessissent, ministerium eorum alii probati viri exciperent » ².

Luculentissime agunt de hac successione alii PP. vetusti, inter quos legendus Irenaeus l. III. c. 3. n. 1. Sed de PP. alibi.

Iuxta hunc itaque ordinem successionis, quae a Christo instituta est in ipsis Apostolis ut in repraesentantibus iuridicis et in prima stirpe totius seriei (supra n. I.), etiam Apostoli iubent suos successores immediatos servare mandatum « usque in adventum Domini Nostri Iesu Christi, quem (adventum) suis temporibus ostendet beatus et solus potens Rex Regum » 1. Tim. VI. 14. 15; sicut Apostoli ipsi iussi erant a Christo docere « usque ad consummationem saeculi ». Pastores et doctores ab ipso Christo dati ad aedificationem corporis Christi et ad excludendos errores tamdiu erunt, quamdiu corpus quod est Ecclesia, erit in hoc stadio, nondum consummatum scilicet in omnibus suis membris. « Ipse dedit quosdam quidem Apostolos..... alios pastores et doctores ad consummationem sanctorum in opus ministerii, ad aedificationem corporis Christi, donec occurramus omnes in unitatem fidei... in virum perfectum in mensuram aetatis plenitudinis Christi » ³ Eph.IV. 11-16. Atque ad hos in πιστευειν... κατεστησαν τους προειρημενους, και μεταξυ (cf. Act. XIII. 42.) επινομην δεδωκασιν, οπως εαν κοιμηθωσιν, διαδεξωνται ετεροι δεδοκιμασμενοι ἄνδρες τὴν λειτουργίαν αὐτῶν.

De significatione vocis ἐπινομῃ lis est inter eruditos, utrum intelligendum sit praceptum, lex, dispositio (νομος), an vero ius pascendi, pascendi simul cum alio, pascendi in fundo alterius (ἐπινεμω). Prior mihi significatio magis obvia et vero similior videtur, tum ex contextu tum ob particulam μεταξὺ, quae certe significat deinceps, in posterum tempus, ut patet ex sequenti periodo in hoc ipso 44. capite Clementis. Iam vero ius simul pascendi non in posterum sed continuo dederunt Apostoli Episcopis a se constitutis; mandatum autem constituendi alios et alios successores perpetua serie recte dicuntur dedisse pro tempore futuro, in omne nimirum tempus usque ad adventum Domini. Ceterum etiam admissa altera significatione, qua ἐπινομὴν alii interpretantur ius pascendi, vel alii seriem successionis, sensus totius contextus manet idem pro causa, quam nunc agimus. perpetua successione munus et charisma custodiendi depositum transit; dati enim sunt a Christo pastores et doctores in opus ministerii, « ut iam non simus parvuli fluctuantes, et circumferamur omni vento doctrinae in nequitia hominum, in astutia ad circumventionem erroris. » Igitur ad universitatem, ad totum corpus « pastorum et doctorum, » de quo mox dicemus, usque ad consummationem saeculi, usque ad adventum D. N. I. C. verba pertinent (Christi et Apostolorum. « O Timothee depositum custodi... quid est hodie Timotheus nisi vel generaliter universa Ecclesia (in credendo) vel specialiter totum corpus Praepositorum (in docendo) ⁴, qui integram divini cultus scientiam vel ipsi habere debent vel aliis infundere » Vincent. Lirin. commonit. n. 27.

III. Unum reliquum est, ut demonstremus, quomodo cum praecedentibus componi possit discrimen, quod intercedit inter charisma Spiritus Sancti ut erat in Apostolis, et inter charisma eiusdem Spiritus ut est in successione apostolica. Si enim ultima declaratio voluntatis Christi Domini: « ecce ego vobiscum sum omnibus diebus usque ad consummationem saeculi, » et promissio: « alium Paraclitum dabit vobis, ut maneat vobiscum in aeternum, Spiritum veritatis, » pertinet non ad solos Apostolos personaliter spectatos, sed ad totam apostolicam successionem; videtur consequi, charismata omnia hisce verbis comprehensa aequo modo ad omnes Apostolorum successores ac ad Apostolos ipsos protendi. Cum vero potestas in docendo et operationes Spiritus veritatis in Apostolis longe ampliores fuerint, quam in eorum successoribus, quaeritur, qua ratione promissiones illae, in acternum et usque ad consummationem saeculi, ut verba Christi expresse habent, intelligendae sint.

Ut res explicetur, primum considerari oportet munera in ipsis Apostolis instituendo comparationem cum muneribus successorum ex aliis doctrinae capitibus, si quae suppetunt; in citatis enim verbis de huiusmodi comparatione nullus est sermo, adeoque ea in istis verbis per se et seorsum spectatis nec includitur nec excluditur. Post hanc deinde comparationem facile intelligetur, quomodo non omnia quidem munera Apostolorum, attamen illud quod hisce verbis directe exprimitur, promittatur in perenni successione perpetuum.

1°. Tria ad rem praesentem in Apostolis consideranda sunt: a) ut revelationem immediate a Christo vel a Spiritu Sancto susceperunt, et ipsi constituti erant organa authentica novarum revelationum, quibus tota revelatio compleretur et consummaretur; b) ut erant instructi a Christo auctoritate pastorum, doctorum et custodum fidei singuli pro universa Ecclesia; c) ut omnibus in communione et unitate cum Petro et sub Petro spectatis tamquam unci corpori episcopali concreditum erat munus pascendi et docendi ac commissa fidei custodia pro universa Ecclesia. Hoc postremum in Apostolis non poterat esse seiunctum a primo et secundo, utpote charisma comprehensum in illo superiori; per se tamen separabile est, ac desinente primo et secundo permanere potest. In apostolatu inclusus erat episcopatus; attamen si ille erat personalis et incommunicabilis, poterat hic esse communicabilis et propagandus usque ad consummationem saeculi.

a) Iam ex his tribus primum personale fuisse Apostolis, ita ut nullo modo communicandum fuerit adeoque nec promissum successoribus, aliunde certo constat. Hi enim doctrinam revelatam accipiunt ab Apostolis ut depositum custodiendum, et in ea iubentur permanere. « Tu autem assecutus es meam doctrinam……, permane in iis, quae didicisti et credita sunt tibi, sciens a quo didiceris » 2. Tim. III. 10. 14; cf. 1. Tim. IV. 5; 2. Tim. I. 13. Ecclesiis nihil commendatur impensius, quam ut permaneant in doctrina quam didicerant, in traditione quam acceperant ab Apostolis Rom. XVI. 17; 1. Cor. XI. 2; Coloss. II. 7; 2. Thess. II. 15; Heb. XIII. 7-9. Christus per se ipsum et per Spiritum Sanctum Apostolos docuit omnia, quae voluit comprehendi in revelatione ad unitatem fidei pro sua Ecclesia Io. XIV. 26; XVI. 12. 13; XVII. 17-21. Revelavit autem haec omnia h. e. totum depositum non solum ad credendum et sciendum; sed ut suis legatis ad docendum Matth. XVIII. 20; Io. XVII. 17. 20. Ergo praeter haec omnia ab Apostolis tradita, revelatio alia pertinens ad depositum Ecclesiae futura post Apostolos non solum non promittitur, sed excluditur. Hinc sicut omnes fideles « superaedificati sunt super fundamentum Apostolorum et Prophetarum » Eph. II. 20; ita quavis aetate christiana semper habebantur velut synonyma non modo doctrina apostolica et doctrina divinitus revelata ac credenda, sed etiam doctrina non apostolica et doctrina non pertinens ad depositum revelationis catholicae. Cf. Stapleton Controvers. l. V. c. 7. Hoc caput de revelatione in ipsis Apostolis completa diligentius suo loco demonstrabimus.

b) Porro neque praerogativam alteram Apostolorum, quam indicavimus secundo loco, ad singulos successores transiisse aeque manifestum est. Restringitur enim singulorum Episcoporum auctoritas et ius pascendi ad singulas Ecclesias, vel certe non extenditur in Ecclesiam universam. Iam Apostoli constituebant et iubebant constitui Episcopos per singulas civitates (κατα πόλιν) Tit. I. 5. 7, vel ut loquitur Clemens Romanus (vide superius), « Apostoli praedicantes evangelium per regiones et civitates (κατα χωρας καὶ πόλεις), harum primitias probatas Spiritu constituerunt Episcopos eorum, qui credituri (in illis) erant » ep.I. ad Corinth. n. 42. Unde Petrus monet « consenior seniores » et pastores, quorum omnium princeps est ipse Christus, non ut singuli pascant gregem Dei universum; sed « pascite, inquit, qui in vobis est gregem Dei, providentes » (ἐπισκοποῦντες i. e. fungentes sacro munere, ex quo iam ab Apostolis et deinceps semper Episcopi appellati sunt) 1. Pet. V. 1-4. Eodem fere modo Paulus cohortatur « seniores Ecclesiae » Asiae: « attendite vobis et universo gregi, in quo vos Spiritus Sanctus posuit Episcopos regere (ἐπισκοπους ποιμαινειν) Ecclesiam Dei, quam acquisivit sanguine suo » Act. XX. 28. Locus hic, praesertim si simul conferatur cum altero Petri, mirificus est. Dum Paulus in ultimo inciso appellat Ecclesiam Dei cum articulo (τὴν ἐκκλησιαν του θεου), acquisitam ipsius Dei sanguine, profecto universa Ecclesia significatur, non solum singularis tamquam pars totius. Porro totum incisum « regere Ecclesiam Dei, » pendet a nomine « Episcopos » pluralis et indeterminati numeri, ita ut « regere Ecclesiam Dei » exprimat proprium munus et charisma Episcoporum in communi, idemque sit sensus ac si diceretur: Spiritus Sanctus vos posuit Episcopos, quorum, si generatim et in communi spectentur, proprium munus est regere Ecclesiam Dei. At si singuli considerentur, et personaliter ii quos Paulus alloquitur, non sunt positi singuli ad regendam universam Ecclesiam Dei; sed iubentur pascere gregem illum quisque suum, in quo positus est per charisma Spiritus Sancti ⁵. (cf. Zaccaria Antifebron. dissertat. II. c. 7; Antifebronius vindicatus T. I. dissert. III. c. 5. n. 9.). Nam incisum « in quo vos posuit, » evidenter restringens est ad gregem particularem; ac proinde Pauli verba: « gregi in quo vos posuit Spiritus Sanctus, » parallela sunt illis Petri: « gregem qui in vobis est ». Unde epitheton « universo gregi » (παντι τω ποιμνιω) significat non absolute universum, sed totum illum gregem, in quo unusquisque est positus. De doctrina et praxi totius antiquitatis christianae vide Franc. Antonium Zaccaria in Antifebronio l. c. Cf. Conc. Trid. sess. 23. cap. 4; Conc. Vatican. Constit. I. de Ecclesia cap. 3.

Igitur potestas Apostolorum quoad universam Ecclesiam iis singulis erat a Christo collata personalis, in qua nullos habituri erant successores. In solos singulos successores principis Apostolorum transit potestas regendi et authentice docendi Ecclesiam universam, quia in Petro non quidem simpliciter apostolatus, sed primatus tamquam petra et fundamentum totius Ecclesiae institutus est perpetuus, quamdiu ipsa Ecclesia fundata in hac petra portis inferi invicta permanebit Matth. XVI. 19. Sed huius veritatis demonstratio ad alium tractatum pertinet.

c) Cum ex demonstratis in I et II parte huius theseos constet, munus authentice docendi universam Ecclesiam et custodiendi integrum fidei depositum sub promissa tutela Iesu Christi et assistentia Spiritus Sancti in ipsis Apostolis institutum fuisse perpetua successione usque ad consummationem saeculi propagandum; ex dictis autem in hac III parte aeque certum sit, hanc perpetuitatem non fuisse institutam quoad ipsum apostolatum novarum revelationum et magisterii universalis cum charismate veritatis in singulis; illud unum remanet, ut Apostoli quatenus in eis perpetua successio instituta est cum charismate docendi et custodiendi depositum pro universa Ecclesia, spectari debeant eo dumtaxat modo, quem tertio loco indicavimus. Christus Dominus nimirum non modo singulis contulit charisma apostolatus; sed etiam totum collegium in unione cum Petro et sub Petro capite instituit ut primum corpus episcopale, dum huic corpori in hac unitate dixit: « docete... et ecce ego vobiscum sum omnibus diebus usque ad consummationem saeculi»; « alium Paraclitum dabit vobis, ut maneat vobiscum in aeternum, Spiritum veritatis ». Hoc autem ipso corpus episcopale in illa unitate cum charismate veritatis instituit permansurum perpetua successione usque ad consummationem saeculi.

2°. His declaratis difficultas, quae contra demonstrationem in I parte theseos datam promoveri solet, facile expedietur. Difficultas ita habet. In verbis Christi Domini Matth. XXVIII; Io. XIV: «docete omnes gentes..... et ecce ego vobiscum; dabit vobis Spiritum veritatis,» confertur vel promittitur Apostolis potestas et infallibilitas in docendo. Si ergo illa verba dicta sunt Apostolis, quatenus repraesentabant totam seriem successorum suorum, eadem potestas et infallibilitas eodem modo, quo Apostolis, promissa est omnibus eorum successoribus. Atqui in Apostolis illud charisma pertinebat tum ad novas revelationes per Spiritum Sanctum tum ad universalem potestatem et ad infallibilitatem in eis singulis. Ergo eadem charismata singulis eorum successoribus promissa censeri deberent. Hoc autem cum aliunde manifesto falsum esse constet, verba non possunt intelligi dicta Apostolis, ut suos successores repraesentabant, ideoque pro his nulla ibi promissio continetur.

Responsio patet ex iis, quae tum I. tum III. parte demonstravimus. a) In verbis Christi Matth. XXVIII. et Io. XIV. diserte instituitur magisterium universale cum charismate veritatis perpetuum, adeoque futurum non modo in Apostolis sed in eorum heredibus, omnibus diebus usque ad consummationem saeculi, in aeternum. Ergo mandatum ac promissio Christi in hisce verbis, «docete omnes gentes baptizantes eos, et ecce ego vobiscum sum usque ad consummationem saeculi,» «ut maneat vobiscum in aeternum Spiritus veritatis,» directe enuntiant tantummodo magisterium et cum eo nexum charisma veritatis ordinarium h. e. perenniter ad successores propagandum, non autem omnia charismata, quae forte extraordinaria solis Apostolis collata esse aliunde constet. b) Verba diriguntur ad collegium apostolicum in unione cum Petro, verba quidem promissionis Io. XIV, postquam iam Petro promissum erat, ipsum unum inter omnes Apostolos fore petram totius Ecclesiae, ut portae inferi numquam praevaleant adversus eam (Matth. XVI); verba autem mandati et institutionis Matth. XXVIII, postquam Petrus singulariter iam institutus fuerat pastor et rector omnium ovium Iesu Christi (Io. XXI). Hinc magisterium universale ordinarium, quod confertur verbis « docete omnes gentes; baptizantes eos, docentes eos (baptizatos) servare omnia, » et charisma veritatis quod cum eo nexum promittitur item ordinarium, « et ecce ego vobiscum usque ad consummationem, » « Spiritus veritatis manebit vobiscum in aeternum, » potest intelligi promissum et collatum toti collegio seu corpori apostolico in unione cum suo capite et sub suo capite Petro, non autem singulis per sese; debet ita intelligi, quia aliunde constat (ut demonstravimus), magisterium universale et cum hoc nexum charisma infallibilitatis in singulis Apostolis (excepto capite Petro), non fuisse ordinarium, de quo directe agitur Matth. XXVIII et Io. XIV, sed praerogativam apostolatus extraordinariam. c) Eadem omnino valent de praerogativa novarum revelationum. Verba « docete omnes gentes... docentes eos servare omnia quaecumque mandavi vobis, et ecce ego vobiscum, » « Spiritus veritatis apud vos manebit in aeternum, » per se promittunt et instituunt infallibile magisterium revelationis factae, non autem promittunt novas revelationes. Quando Christus Dominus Io. XVI. 12. 13. has per Spiritum Sanctum futuras promisit, non modo nihil dixit de perpetuitate in aeternum, omnibus diebus usque ad consummationem saeculi; sed imo expresse spectabat Apostolos personaliter, qui multa adhuc dicenda nondum poterant portare. Saltem ergo possunt verba Matth. XXVIII. et Io. XIV. intelligi de infallibili praedicatione revelationis factae et custodia depositi commissi, quin extendantur ad promissionem novarum revelationum; porro debere ita intelligi, constat, quia illis verbis instituitur magisterium et charisma ordinarium perpetuo duraturum, charisma autem novae revelationis catholicae non esse perpetuum in Ecclesia Iesu Christi, sed fuisse extraordinarium nullatenus permansurum ultra tempora apostolica, aliunde probatum iam est, et inferius data opera demonstrabitur.

Ex dictis etiam liquet, non eodem omnino modo in Apostolis sese habuisse praerogativam universalis et infallibilis magisterii ac alteram promulgandae novae revelationis. Illud collegio apostolico in unione et subordinatione cum suo capite Petro, ut iuridice repraesentabat perpetuo futuram Ecclesiam docentem, h. e. episcopatum catholicum formatum et informatum suo capite, perenni Petri successore, erat ordinarium; pariter vi primatus sicut magisterium universale ita cum hoc nexum charisma infallibilitatis ordinarium erat Petro, atque adeo utrumque collatum hereditario iure transmittendum ad singulos suos in primatu successores; reliquis Apostolis vi apostolatus minime hereditarii utrumque erat singulis extraordinarium. Contra vero praerogativa altera novae revelationis Petro non secus ac aliis Apostolis sive singulis sive omnibus simul spectatis erat extraordinaria, nec in successores Petri nec in totum episcopatum propaganda.

Si nunc adhuc opus sit in forma respondere difficultati initio propositae, ita habeto. Distinguo maiorem: illis verbis quae sunt apud Matth. XXVIII. et Io. XIV, promittitur Apostolis ea potestas et infallibilitas in docendo, quae permansura sit omnibus diebus usque ad consummationem saeculi, et in aeternum, hoc est ordinaria; et ideo haec verba directe referuntur ad totum corpus apostolicum in unione cum capite Petro, non autem ad singulos per sese, atque ad infallibiliter docendam et custodiendam revelationem factam, non autem ad novam revelationem, concedo maiorem. Directe enuntiantur hisce verbis omnia charismata potestatis et infallibilitatis etiam extraordinaria, quae Apostolis vi apostolatus collata fuisse aliunde constat, nego maiorem. Unde etiam distinguo consequens maioris: ea potestas et infallibilitas quae his verbis promissa est ordinaria collegio apostolico in unione cum Petro, etiam promissa est eodem modo successoribus h. e. toti corpori successorum in unione cum successore Petri, concedo consequens; promissa est quaevis potestas et infallibilitas etiam extraordinaria, de qua in Apostolis sive omnibus sive singulis aliunde non vero directe ex his verbis constat, nego consequens. Eadem ratione distinguo minorem: nova relatio et potestas universalis ac infallibilitas in singulis Apostolis pertinebat ad charismata extraordinaria, de quibus non directe ex his verbis sed aliunde constat, concedo minorem; haec charismata extraordinaria directe enuntiantur his verbis, quibus promittuntur dona permansura in aeternum, omnibus diebus usque ad consummationem saeculi, nego minorem. Unde patet, quid veri et quid falsi subsit in ultima conclusione.

Dixi autem, verbis Matth. XXVIII. et Io. XIV. directe enuntiari munus dumtaxat ordinarium in apostolico collegio, quatenus munus iungitur ibi cum promissione perennitatis; nam praescindendo ab hac institutione propagationis ad successores, non nego, mandatum docendi omnes gentes ac promissionem tutelae Christi et Spiritus veritatis in verbis eisdem indirecte et ampliori significatione simul etiam extendi posse ad charismata extraordinaria apostolatus.