De Remissione Peccatorum
Fulgentius of Ruspe (468–533)
First published 1861
De Remissione Peccatorum ad Euthymium is a two-book treatise by Saint Fulgentius of Ruspe on the forgiveness of sins. Addressed to Euthymius, it examines whether sins may be remitted after death and discusses related questions concerning repentance, baptism, divine judgment, and salvation, arguing throughout from Scripture and the Catholic faith.
Liber Primus
Caput I
Caput II
Caput III
Caput IV
Caput V
Caput VI
Caput VII
Caput VIII
Caput IX
Caput X
Caput XI
Caput XII
Caput XIII
Caput XIV
Caput XV
Caput XVI
Caput XVII
Caput XVIII
Caput XIX
Caput XX
Caput XXI
Caput XXII
Caput XXIII
Caput XXIV
Caput XXV
Caput XXVI
Caput XXVII
Caput XXVIII
Caput XXIX
Liber Secundus
Caput I
Caput II
Caput III
Caput IV
Caput V
Caput VI
Caput VII
Caput VIII
Oportet igitur ut hunc apostolicae praedicationis sermonem paulo diligentius attendamus. Neque enim frustra cum tanto pondere praemonet dicens: Nolite errare; ac deinceps adiecit: Deus non irridetur. Postmodum vero aperuit, in quo nonnullos errare cognovit, inquiens: Quae enim seminaverit homo, haec et metet. Errat ergo quisquis se in retributione futura messurum putat quod in huius temporis operatione non seminat. Verum quia ipsius seminationis ac messis diversitas fuit evidentius intimanda, idcirco eam subsequentibus verbis peritus discernendi agricola subiungens, haec ait: Quoniam qui seminat in carne sua, de carne metet corruptionem: qui autem seminat in spiritu, de spiritu metet vitam aeternam. Ille est ergo error quem in huius sermonis interdixit exordio, quo se unusquisque aliud existimat messurum esse quam seminat. Errat igitur quisquis in carne seminat, de qua corruptio metitur, existimat messurum se vitam aeternam, quae in spiritu seminantibus reservatur. Sequitur vero Apostolus dicens: Bonum autem facientes, non deficiamus: tempore enim suo metemus non deficientes. Haec ( forte Hic) evidenter ostendit seminis nomine uniuscuiusque opera designari. Superius enim dixerat: Quae enim seminaverit homo, haec et metet. Nunc dicit: Bonum autem facientes, non deficiamus: tempore enim suo metemus non deficientes. Vere Veritatis discipulus, et ob hoc magister egregius gentium, qui sicut iustitiam non defuturam in retributione operum docuit, sic tempus seminationis et messis, id est operationis retributionisque discrevit: ne quis inepta cogitatione tempus seminationis et messis confundens, aut tempore seminationis deposcat futurae messis effectum, aut tempore messis concedendum sibi speret bonae seminationis initium; ac sic iners operarius et ignavus pigritiae vinculis irretitus, imo, quod est deterius, studio mortiferae seminationis intentus, non gaudeat in messe, sed lugeat, dum coeperit suae seminationis condigna tunc metere, quando iam non poterit qualitatem mali seminis immutare. Est praeterea diligentius attendendum tria quidem nobis in hoc loco apostolicae doctrinae sermonis ostendi: hoc est, ut bonum faciamus, et ut non deficiamus, quia tempore suo metemus non deficientes. Horum trium duo in praecepto sunt operis, tertium in promissione mercedis. Duobus labor operariis indicitur, tertio spe futurae messis laborantium animus sublevatur. Assolet enim qui certam sperat pro sui laboris qualitate mercedem, sumere magis ex labore virtutem. Bonae igitur operationi Apostolus perseverantiam iungit, ut non deficiat in semine quisquis in messe delectatur sine fine gaudere. Proinde secundum dictum beati Apostoli ille necesse est ad futurae messis gaudium perveniat, qui praesenti tempore in bonae operationis semine perseverat. Caeterum multum seipsum seducit, sive qui nulla mittens usque in finem praesentis vitae semina operum bonorum, putat bona quandoque messurum; seu qui depravatus caret perseverantia bonae operationis, et laetitiam sperat in retributione mercedis: cum beatus Apostolus hoc unumquemque recepturum testetur in messe quod perseveranter praemittit in semine. Talis namque est ille peritissimus ventilator1 qui permundabit aream suam, ut in discretione tritici atque palearum nulla subreptione fallatur; nec in horreum mittit paleas ignibus dandas, nec tradit flammis frumenta quae sunt horreo deputanda. Futurae quippe messis tempore boni seminatores, illi scilicet qui nunc perseveranter seminantes in lacrymis in gaudio metent, quique nunc euntes flent mittentes semina sua, tunc autem venientes venient in exsultatione portantes manipulos suos2. Sicut ille privabitur gaudio consortioque messorum qui, licet aliquando bona seminaverit, perseverantiam tamen bona seminandi non tenuit: sic etiam ille nec indulgentiae nec laetitiae poterit participatione gauere, quem seminatori nocturno, id est diabolo, in tantum famulari favereque delectat, ut usque in mortem non quiescat illa seminare quae angelorum metentium discretione collecta et in fasciculos colligata, Domini iudicio, sine commutabili praecepto, inexstinguibili deputentur incendio3: quia et subsequentis vitio iniquitatis praeteritus iusti frustratur omnis labor bonus, et iniquitatis meritum permanet, cuius labor est omnis malus. Dicit enim Apostolus: Quia unusquisque propriam mercedem accipiet, secundum suum laborem4. Illum scilicet in quo unusquisque invenitur, quando de praesenti saeculo transire praecipitur. Proinde sicut Apostolus monet: Dum tempus habemus, operemur bonum ad omnes, maxime autem ad domesticos fidei5.