De docta ignorantia

Ex his clarissime constat maximum absolute incomprehensibiliter intelligibile et innominabiliter nominabile esse, uti de hoc manifestiorem doctrinam inferius pandemus. Nihil est nominabile, quo non possit maius aut minus dari, cum nomina his attributa sint rationis motu, quae excedens admittunt aut excessum. Et quoniam omnia sunt eo meliori modo quo esse possunt, tunc sine numero pluralitas entium esse nequit; sublato enim numero cessant rerum discretio, ordo, proportio, harmonia atque ipsa entium pluralitas. Quod si numerus ipse esset infinitus, quoniam tunc maximus actu, cum quo coincideret minimum, pariter cessarent omnia praemissa. In idem enim redit numerum infinitum esse et minime esse.

Si igitur ascendendo in numeris devenitur actu ad maximum, quoniam finitus est numerus, non devenitur tamen ad maximum, quo maior esse non possit, quoniam hic infinitus.

Quare manifestum est ascensum numeri esse finitum actu, et illum in potentia fore ad alium, et in descensu pariter se numerus haberet, ut dato quocumque parvo numero actu, quod tunc per subtractionem semper dabilis esset minor, sicut in ascensu per additionem maior, adhuc idem; quoniam nulla rerum discretio, neque ordo, neque pluralitas, neque excedens et excessum in numeris reperiretur, immo non esset numerus.

Quapropter necessarium est in numero ad minimum deveniri, quo minus esse nequit, uti est unitas. Et quoniam unitate minus esse nequit, erit unitas minimum simpliciter, quod cum maximo coincidit per statim ostensa.

Non potest autem unitas numerus esse, quoniam numerus, excedens admittens, nequaquam simpliciter minimum nec maximum esse potest, sed est principium omnis numeri, quia minimum, est finis omnis numeri, quia maximum.

Est igitur unitas absoluta, cui nihil opponitur, ipsa absoluta maximitas, quae est Deus benedictus.

Haec unitas, cum maxima sit, non est multiplicabilis, quoniam est omne id, quod esse potest.

Non potest igitur ipsa numerus fieri. Vide per numerum ad hoc nos deductos, ut intelligamus innominabili Deo unitatem absolutam propius convenire, quodque Deus ita est unus, ut sit actu omne id, quod possibile est. Quapropter non recipit ipsa unitas magis nec minus, nec est multiplicabilis. Deitas itaque est unitas infinita. Qui ergo dixit: 'Audi, Israel, Deus tuus unus est; et unus est magister et pater vester in caelis', nihil verius dicere potuit; qui diceret plures deos esse, hic nec Deum nec quicquam omnium universi esse falsissime affirmaret, uti in sequentibus ostendetur. Nam uti numerus, qui ens rationis est fabricatum per nostram comparativam discretionem, praesupponit necessario unitatem pro tali numeri principio, ut sine eo impossibile sit numerum esse: ita rerum pluralitates, ab hac infinita unitate descendentes ad ipsam se habent, ut sine ipsa esse nequeant; quomodo enim essent sine esse? Unitas autem absoluta est entitas, ut posterius videbimus.