De Auctoritate Summi Pontificis et Generalis Concilii

Denis the Carthusian

De Auctoritate Summi Pontificis et Generalis Concilii

Denis the Carthusian (1402–1471)

Treatise on the authority of the pope and the general council. Divided into three books, it examines the scriptural, patristic, and canonical foundations of papal primacy, defends the universal jurisdiction of the Roman Pontiff, and addresses conciliarist arguments concerning the relationship between papal and conciliar authority.

This work is being completed — add a section.


Epistola nuncupatoria

Liber Primus

Prooemium

Confiteor tibi, Pater, Domine caeli et terrae quod abscondisti haec a sapientibus et prudentibus et revelasti ea parvulis. Etiam, Pater, quia sic placuit ante te. Luc. X, 21.

Haec sunt verba unigeniti Filii Dei ad Patrem aeternum scripta, in quibus Christus secundum naturam assumptam gratias agit Patri aeterno, eo quod sua supernaturalia documenta, utputa fidei Christianae mysteria legisque evangelicae sacramenta, humilibus revelavit, quae «sapientibus» atque «prudentibus», id est superbis, qui in oculis propriis magni et docti sunt, occultavit. Quemadmodum enim humilitas efficit mentem divinae illustrationis capacem, quia substernit et subiicit eam Deo altissimo; ita superbia facit eam ad suscipienda gratiarum charismata prorsus indignam, eo quod reddat eam Creatori suo inobedientem atque rebellem. Hinc scriptum est: Quanto magnus es, humilia te in omnibus, et coram Deo invenies gratiam, quoniam ab humilibus honoratur. In eodem quoque libro habetur: Deus superbis resistit, humilibus autem dat gratiam. Quod verbum tanti est ponderis, ut sacratissimi apostoli Petrus et Iacobus illud allegent in scriptis suis canonicis. Itaque qui sapientiae dono perfundi, qui desuper illustrari ac edoceri, qui incerta et occulta sapientiae Dei sibi manifestari desiderat, humilitate se vestiat, imo in omnibus profundissime se ipsum humiliet.

Denique, sicut in exordio primitivae Ecclesiae Deus omnipotens per humillimos Christi discipulos, sanctos apostolos, fidem ac legem evangelicam in toto orbe disseminavit, plantavit, firmavit; sic usque in praesens per tales hanc ipsam fidem ac legem sanctissimam in suo conservavit vigore, ita ut nec a tyrannis, neque ab haereticis, neque a falsis fratribus potuerit haec fides et lex exstirpari. Unde sperandum est quod nunc quoque similiter suae succurret Ecclesiae, ecclesiasticam unitatem reformando in ea.

Articulus I: De motivo editionis huius tractatus

Articulus II: De universali auctoritate ac praesidentia papae super totam Ecclesiam, seu universos fideles simul acceptos, secundum sanctos catholicosque doctores, tam Graecos quam Latinos

Articulus III: De mirabili excellentia et plenitudine potestatis domini papae, ex verbis s. Bernardi ad Eugenium papam, ex quibus praehabita confirmantur

Articulus IV: De potestate, dignitate ac praesidentia papae, secundum Thomam in Summa contra gentiles et super secundum Sententiarum

Articulus V: De dispositione ecclesiasticae hierarchiae instar hierarchiae angelicae, secundum divum Dionysium, s. Bernardum, b. Thomam et Hugonem de S. Victore: ex quibus probatur quod in tota Ecclesia unus summus praesideat pontifex

Articulus VI: De potestate et excellentia papae, atque de casibus ad ipsum specialiter pertinentibus, ex Raimundo et ex Summa Pisana, item ex Summa confessorum

Articulus VII: De excellentia, potestate ac praesidentia papae, secundum Bonaventuram et Durandum de S. Portiano itemque secundum Durandum qui fuit Ordinis s. Francisci

Articulus VIII: De subordinatione, limitatione et subiectione potestatis seu auctoritatis papalis sub voluntate, lege atque imperio Christi

Articulus IX: Qualiter liceat summo pontifici dispensare

Articulus X: De praecipua difficultate in negotio Ecclesiae iam versante, videlicet an papa sit super generale concilium, vel econtra, hoc est an maior sit potestas concilii quam papae, an vice versa

Articulus XI: Probatio per Scripturam canonicam qua aliqui probant quod concilium generale sit supra papam

Articulus XII: Quid obiici possit contra praedicta in articulo proximo

Articulus XIII: Probatio qua aliqui probant concilium esse super papam, ex verbis sanctorum patrum atque doctorum

Articulus XIV: De auctoritate generalium conciliorum, ex dictis summorum pontificum

Articulus XV: De auctoritate conciliorum generalium, ex his quae in gestis conciliorum leguntur

Articulus XVI: Introductio obiectionum contra praedicta, ex quibus apparet quod papa a concilio non possit iudicari neque deponi

Articulus XVII: Solutio obiectionum istarum

Articulus XVIII: An omnis seu tota potestas et auctoritas generalis concilii sive Ecclesiae sit a papa

Articulus XIX: Solutio quaestionis istius et de sex potestatibus ecclesiasticis

Articulus XX: De rationibus propter quas quidam iam temporis asserunt concilium esse super papam et de modo loquendi aliquorum in ista materia

Articulus XXI: Solutio sive discussio rationum istarum

Articulus XXII: Quomodo summus pontifex dicatur filius et minister Ecclesiae et ipsa Ecclesia mater ac domina eius

Articulus XXIII: Quomodo competat Christo esse caput Ecclesiae

Articulus XXIV: An papa sit caput totius militantis Ecclesiae et qualiter

Articulus XXV: De modo loquendi quorumdam circa materiam istam

Articulus XXVI: Determinatio difficultatis praecipuae, an scilicet papa sit super concilium, an econtra

Articulus XXVII: Declaratio exemplaris eorum quae in praecedenti articulo sunt inducta

Articulus XXVIII: Quod universae potestates et dignitates ecclesiasticae virtualiter concurrunt et simul exsistunt in summo pontifice, etiam perfectiori sublimiorique modo quam in ceteris praelatis atque principibus

Articulus XXIX: Quae sunt illa in quibus potestas atque auctoritas concilii generalis dicitur esse super potestatem et auctoritatem papalem

Articulus XXX: An et quomodo ad summum pontificem pertineat Symbolum fidei edere

Articulus XXXI: An summo pontifici sit magis obediendum in omnibus quam cuicumque alteri inferiori potestati seu praelato

Articulus XXXII: Quomodo papa possit a generali concilio iudicari atque deponi

Articulus XXXIII: De rationibus et auctoritatibus quas dominus Eugenius in quadam epistola allegat contra Basileense (ut fertur) concilium

Articulus XXXIV: Responsio quorumdam ad recitata in praecedenti articulo

Articulus XXXV: De utilitate generalium conciliorum

Articulus XXXVI: Qualia decet esse generalium conciliorum supposita

Articulus XXXVII: Qualiter admonendus et (si opus fuerit) etiam reprehendendus sit papa a viris sanctis seu familiaribus sibi ad hoc idoneis; et de exhortatione facienda summo pontifici

Articulus XXXVIII: De his in quibus papa dispensare aut non potest aut debet; et an papa possit simoniam committere

Articulus XXXIX: Demonstratio quod papa est supra totam Ecclesiam simul seu collective acceptam, tanquam caput, pastor et pontifex eius

↑ Top of work