De Controversiis, Tertia Controversia Generalis: De Summo Pontifice

Hactenus attulimus quae ad promissionem et institutionem primatus Petri pertinebant : nunc ad eiusdem primatus confirmationem singulares variasque praerogativas Petri in medium adferemus. Id vero eo libentius facimus, quod Magdeburgenses Cent. I, lib. II, cap. 10, col. 558 et seq. diligenter enumerare studuerint quindecim peccata, atque horrendos lapsus (ut ipsi loquuntur) S. Petri, quae divino consilio in divinis litteris exstare dicunt, ne nimis multum Petro tribuamus.

Et quamquam, excepta Christi negatione quam gravissimum peccatum fuisse negari non potest, caetera quatuordecim, non B. Petri horrenda peccata, sed Magdeburgensium horrenda mendacia et blasphemiae sunt, ut postea demonstrabimus ; interim tamen pro 14 falsis criminibus adferamus nos 28 veras praerogativas.

Prima igitur praerogativa est mutatio nominis : nam Io. I ait Dominus Petro : Tu es Simon filius Iona ; tu vocaberis Cephas ¹. Ubi observandum cum Chrysostomo in hunc locum, Deum numquam imponere nova nomina, nisi maximis de causis, et ad significanda privilegia concessa eis, quibus nomina mutantur. Ita Abrahamum, cum diceretur, אַבְרָם, Abram, id est, pater excelsus, dici voluit אַבְרָהָם, Abraham, id est, patrem multitudinis Genes. XVII. ut eo nomine significaret hominem illum, qui iam senex erat et uxorem anum, et sterilem habebat ; tamen ex dono Dei sic immutandum, ut fieret pater plurimorum filiorum, vel potius gentium, et populorum.

Est autem duplex praerogativa in hac mutatione nominis Simonis in nomen Petri. Una, quod soli Petro ex omnibus Apostolis nomen mutaverit : nam etsi Mar. III imposuit nomen filiis Zebedaei Boanerges, tamen fuit illud potius quoddam cognomen, quam proprium nomen. Itaque nusquam postea ab Evangelistis vocantur Boanerges, sed tantum Iacobus et Ioannes ut antea vocabantur. At Petrus deinceps fere semper vocatur Petrus : et Paulus Galat. II. Petrum saepe nominat, et nunquam aliter quam Petrum aut Cepham, quod est idem : Ioannem autem saepe quidem nominat, sed Ioannem perpetuo nunquam Boanerges.

Altera est quod tale nomen ei dederit nam Syriace Cephas significat petram, ut nos supra docuimus et Hieronymus testatur in cap. II. epist. ad Galat. Graece autem significat caput, ut lib. II. cont. Parmen. annotavit Optatus. Ac demum unum est ex celeberrimis Christi nominibus : nihil enim frequentius in Scripturis Christus appellatur, quam petra. Vide Isai. VIII et XXVIII, Dan. II, Psal. CXVII, Matth. XXI, Rom. IX, I. Cor. X. I. Ephes. II, I, Pet. II, et alibi. Christus ergo cum solo Petro suum ipsius nomen communicans, et nomem illud quo ipse significatur, ut fundamentum et Caput Ecclesiae universae, qui aliud indicare voluit, quam se facere Petrum fundamentum et Caput Ecclesiae loco suo.

Itaque recte B. Leo epist. 89. ad Episc. Vienn. prov. « Hunc, inquit, in consortium individuae unitatis assumptum, id quod ipse erat, voluit nominari, dicendo : Tu es Petrus etc. » Et serm. 3. de anniv. die assump. suae ad Pontif. ita Christum loquentem ad Petrum introducit : « Sicut meus Pater tibi manifestavit divinitatem meam, ita et ego tibi notam facio excellentiam tuam, quia tu es Petrus, id est, cum ego sim inviolabilis petra, ego lapis angularis, qui facio utraque unum, ego fundamentum, praeter quod nemo potest aliud ponere, tamen tu quoque petra es, quia mea virtute solidaris, ut quae mihi potestate sunt propria, sint tibi mecum participatione communia. »