De Controversiis, Tertia Controversia Generalis: De Summo Pontifice

Robert Bellarmine

De Controversiis, Tertia Controversia Generalis: De Summo Pontifice

Robert Bellarmine (1542–1621)

This work is being completed — add a section.


Liber I: QUI EST DE ROMANI PONTIFICIS ECCLESIASTICA MONARCHIA

Liber II: DE SUCCESSIONE ROMANORUM PONTIFICUM IN PRIMATU

Liber III: UBI DE ANTICHRISTO

Caput I: Proponitur disputatio de Antichristo

Caput II: Antichristum certum quemdam hominem futurum

Caput III: Ostenditur Antichristum nondum venisse

Caput IV: Explicatur prima demonstratio, quod nondum venerit Antichristus

Caput V: Explicatur secunda Demonstratio

Caput VI: Explicatur tertia Demonstratio

Caput VII: Explicatur quarta Demonstratio

Caput VIII: Explicatur quinta demonstratio

Caput IX: Explicatur sexta demonstratio

Caput X: De nomine Antichristi

Caput XI: De charactere Antichristi

Caput XII: De generatione Antichristi

Caput XIII: De sede Antichristi

Caput XIV: De doctrina Antichristi

Caput XV: De miraculis Antichristi

De miraculis Antichristi tria habentur in Scripturis. Primo, multa miracula eum facturum. Secundo, qualia illa erunt. Tertio, ponuntur tria exempla. Miracula facturum Antichristum, docet Apostolus II. Thess. II: Cuius est, inquit, adventus secundum operationem Satanae in signis et prodigiis. Et Dominus in Evangelio, Matth. XXIV: Dabunt signa et prodigia magna, ita ut in errorem inducantur, si fieri potest, etiam electi. Dabunt, inquit, non dabit. Quia non solus Antichristus, sed etiam ministri eius signa facient, adeo, ut B. Gregor. dicat, lib. XXXII Moral. cap. 12. etiam tortores ipsorum sanctorum Martyrum tunc prodigia et signa facturos. Denique Apoc. XIII: Et fecit signa magna in conspectu hominum. Qualia erunt, explicat Paulus II. Thess. II uno verbo dicens, fore mendacia. In omni virtute, inquit, et signis, et prodigiis mendacibus.

Porro mendacia signa erunt ratione omnium causarum, finalis, efficientis, materiae, et formae. Finis enim eorum miraculorum erit ostendere, Antichristum esse Deum et Messiam, quod erit perniciosissimum mendacium. Chrysostomus in hunc locum docet, mendacia vocari ea miracula, quia ad mendacium inducent. Et Ambrosius in hunc etiam locum docet, finem miraculorum Antichristi futurum, ut se probet Deum, sicut Christus noster veris miraculis Divinitatem suam demonstravit.

Deinde, vocantur mendacia signa ab efficiente: nam causa efficiens principalis erit pater mendacii, id est, Diabolus; sic enim ait Apostolus: Cuius est adventus secundum operationem Satanae. Et omnes Patres asserunt, Antichristum futurum insignem Magum: imo Diabolum ab ipsa conceptione, vel saltem ab infantia in Antichristo habitaturum, et per eum signa perpetraturum. Cyrillus Catech. 15. ubi dixerat, Antichristum futurum Magum, et veneficiis, incantationibus, ac malis artibus instructissimum, indicat miracula illius dici mendacia, quia a patre mendaciorum proficiscentur.

Erunt etiam mendacia multa ex illis ratione materiae, quae erunt phantastica et praestigia quaedam, ut Cyrillus, ubi supra, et Theodoreto in hunc locum docent. Videbitur enim excitare mortuos et sanare aegrotos, sed illusiones Daemonum erunt, non verae excitationes, aut sanitates. Propter quod in Apoc. cap. XIII dicitur Antichristus facturus miracula in conspectu hominum, id est, apparentia, et deludentia conspectum hominum, non solida et vera, ut Arethas in eum locum annotavit.

Denique, erunt quaedam ex illis mendacia ratione formae, licet vera ratione materiae, quia interdum res veras operabitur, sed quae non superabunt vires totius naturae; et ideo non vera miracula erunt formaliter. Vera enim miracula sola dicuntur illa, quae a solo Deo fieri possunt, id est, quae non habent causas naturales, neque occultas, neque manifestas; et ideo non solum in conspectu hominum, sed etiam in conspectu Daemonum et Angelorum sunt mirabilia: at miracula Antichristi habebunt omnia causas naturales, sed hominibus occultas.

Exempla miraculorum Antichristi tria ponuntur Apoc. XIII. Unum, quod ignem de coelo descendere faciet: alterum, quod faciet ut imago bestiae loquatur: tertium, quod finget se mori, et resurgere; propter quod miraculum praecipue, totus fere Mundus eum admirabitur. Ex quibus miraculis duo priora erunt vera ratione materiae, non ratione formae: tertium autem nullo modo.

Posset autem obiici contra haec: quia non videntur haec omnia miracula posse tribui Antichristo. Nam Ioannes in eo loco duas bestias introducit: unam, quae habet capita septem, et cuius unum caput visum est mori et resurgere: alteram minorem, quae fecit ignem de coelo descendere, et imaginem loqui; si ergo Antichristus erit prior bestia, non ei tribuuntur duo illa miracula de igne et de imagine: Si erit posterior bestia, non potest ei tribui miraculum resurrectionis.

Respondeo: priorem bestiam significare, vel Romanum Imperium, vel multitudinem impiorum, ut supra diximus: unum autem, id est, praecipuum eius caput, quod visum est mori, et resurgere, esse Antichristum; erit enim Antichristus supremum et ultimum caput impiorum, et est ultimus Rex, qui imperium Romanum tenebit, tamen sine nomine Romani Imperatoris. Et hoc fictum miraculum resurrectionis, etiam omnino tribuendum Antichristo, docent Primasius, Beda, Haymo, Richardus, Rupertus et Anselmus, in hunc locum, et Gregorius lib. XI, epist. 3. quod est notandum contra Lyranum, qui exponit hoc de filio quodam Chosroae Regis Persarum, quem esse fingit in quodam conflictu vulneratum, et tamen non occisum. Nec enim ulla historia probata tale aliquid refert de filio Chosroae: neque potest filio Chosroae convenire, quod sequitur in Apoc.: Et admirata est universa terra post bestiam dicens: Quis similis bestiae?.

Porro posterior illa bestia in Apocalypsi secundum Rupertum significat eumdem Antichristum. Idem enim Antichristus per duas bestias exprimitur: per unam, ratione regiae potentiae et tyrannidis, qua coget homines violenter: per alteram, ratione magicae artis, qua callide homines seducet. At secundum Richardum, et Anselmum, et alios, posterior bestia significat praedicatores Antichristi, qui miraculis ostendere conabuntur, Antichristum verum esse Messiam. Itaque haec omnia miracula erunt, vel Antichristi, vel ministrorum eius. Hinc sequitur, Pontificem non esse Antichristum: nunquam enim ullus Pontifex finxit se mori et resurgere, nec vel ipse, vel ullus eius minister fecit ignem de coelo descendere, vel imaginem loqui.

At obiiciunt Magdeburgenses Cent. I, lib. II, cap. 4, col. 436. Miracula mendacia multa facta esse a Pontificiis: « Qualia sunt, inquirunt, visiones animarum fabulantium de purgatorio, et petentium Missas pro se celebrari, et sanitates morborum, quae acciderunt colentibus statuas, aut voventibus Sanctis ».

Respondeo in primis: non sunt ista miracula quae Antichristum facturum scribit Ioannes: sed mori, et resurgere, ignem de coelo demittere, dare imagini vim loquendi; ostendant ergo, ista facta esse a Pontifice, vel Pontificiis. Deinde illa tria genera miraculorum fuerunt in Ecclesia usitata ante id tempus, quod adversarii Antichristum apparuisse dicunt. Scribit enim B. Gregorius lib. IV Dial. cap. 40. Paschasii Diaconi, qui vixerat tempore Symmachi Papae, circa annum Domini 500, animam apparuisse S. Germano Capuano Episcopo, ac ut pro se oraret petiisse, ut a purgatorii tormentis liberaretur. Certe hoc miraculum contigit centum annis antequam Antichristus apparuerat, ex sententia omnium haereticorum huius temporis. Nemo enim ponit adventum Antichristi, nisi post annum 600, et Gregorii I obitum. Idem Gregorius refert de aliis apparitionibus animarum Missas petentium, eodem lib. IV, cap. 55.

De miraculis sanitatum propter imaginum venerationem, exstat exemplum apud Eusebium, lib. VII hist. cap. 14. ubi refert, ab ea muliere, quam Dominus curavit a sanguinis fluxu, statuam aeream Salvatori erectam: herbam autem quamdam sub ipsa statua nasci consuevisse, quae ubi crevisset usque ad fimbrias imaginis, eamque attigisset, omnium malorum genera curabat. Quo miraculo evidens est, Deum approbare voluisse sacrarum imaginum cultum.

De sanitatibus concessis divinitus iis, qui Sanctis aliquid voverant, sunt innumerabilia apud Veteres testimonia, sed insigne testimonium exstat apud Theodoretum, qui lib. VIII ad Graec., qui est de Martyr. scribit; suo tempore templa Martyrum fuisse plena tabellis vel simulacris manuum, pedum, oculorum, capitum, et caeterorum humanorum membrorum, quibus indicabantur varia dona sanitatum, quae homines vi votorum a sanctis Martyribus acceperant.

Caput XVI: De Regno et praeliis Antichristi

Caput XVII: De Gog et Magog

Caput XVIII: Refelluntur deliramenta haereticorum, quibus non tam probant, quam impudenter affirmant, Papam esse Antichristum

Caput XIX: Refutantur nugae Synodi Smalchaldicae Lutheranorum

Caput XX: Refelluntur Calvini mendacia

Caput XXI: Refelluntur mendacia Illyrici

Caput XXII: Refelluntur ineptiae Tilmanni

Caput XXIII: Refelluntur mendacia Chytraei

Caput XXIV: Refutantur argumenta Calvini et Illyrici, qui probare conantur, Papam non esse amplius Episcopum, ubi etiam refellitur fabula de Ioanne Papa femina

Liber IV: DE POTESTATE SPIRITUALI

Liber V: DE POTESTATE PONTIFICIS TEMPORALI

↑ Top of work