On the Divine Institution of The Papacy

Occurrit post praemissa satisfaciendum his qui quaerunt quonam pacto stant haec duo simul: solus Petrus accepit claves, et ecclesia accepit claves.

Oppositio unica. Apparet enim quod si solus Petrus, ergo non ecclesia: et si ecclesia, ergo non solus Petrus.

Confirmatio. Augeturque quaestio ex Augustini verbis super Ioannem recitatis, XXIIII q. I quodcumque. Quodcumque ligaveris super terram, erit ligatum et in caelis: si hoc Petro tantum dictum est, non hoc facit ecclesia: si autem et in ecclesia fit, Petrus quando claves accepit ecclesiam sanctam significavit.

Huic enim quaestioni satisfieri facile potest ab exercitatis in sacris litteris: ac scientibus has duas veritates sic connexas quod secunda non solum consentit primae, sed praesupponit et dependet a prima: secundum sanctorum doctrinam. Considerandum siquidem est ecclesiam catholicam dupliciter referri ad Petrum: scilicet ut significatam et ut inchoatam: Petrus enim et significavit ecclesiam universalem, et inchoavit eandem, quemadmodum caput principium est corporis. Inter has autem duas relationes duplex ad propositum est differentia: prima est quod significatio pertinet ad sensum mysticum, quo Petrus significat ecclesiam: inchoatio autem pertinet ad sensum litteralem, quo institutus est Petrus pastor totius ecclesiae. Secunda est quod penes significationem non attenditur dependentia rei a re, sed dependentia significationis a significato: penes inchoationem autem attenditur dependentia rei a re, hoc est corporis a capite. Unde ecclesia dupliciter accepit claves in Petro: nam et accepit eas ut significata in Petro, et accepit eas ut inchoata in Petro: et secundum utrumque accipiendi modum oportet praesupponere hanc priorem veritatem ad litteram, solus Petrus accepit claves. Ad significationem siquidem spectando, quum significatio ista non sit per modum parabolae, sed per modum rei gestae (quia non Petrus parabolicus seu parabolice accipiens claves, sed Petrus secundum rem gestam significat universam ecclesiam) oportet fateri unum solum Petrum secundum historiam accepisse claves: ut ex re gesta significet unam solam ecclesiam catholicam habere claves: iuxta illud Ambrosii, certum est quod ecclesiae utrumque ius, scilicet solvendi et ligandi, licet; haeresis utrumque non habet. Si enim solus Petrus secundum historiam non accepisset claves, nequaquam per modum rei gestae figuram gereret unius ac solius ecclesiae universalis. Dependet ergo catholicae ecclesiae significatio figurata in Petro ex veritate rei gestae quod solus Petrus acceperit claves: et non contrariatur illi. Si ad inchoationem quoque spectetur, nulla est opus declaratione: quoniam manifestum valde est corpus dependere a capite, et quod convenit capiti, convenire quoque corpori in suo capite: et ideo solum Petrum accepisse claves, est solam ecclesiam cuius Petrus est caput accepisse claves in suo capite. Quocirca solum Petrum accepisse claves, non excludit sed infert universalem ecclesiam illas accepisse, ut significatam et inchoatam in Petro. Esse autem hanc sanctorum doctrinam, perspicere potes ex Cypriani verbis in praecedenti capitulo declaratis: ubi utrumque modum, scilicet significationis per modum rei gestae, et originis ecclesiae a Petro docuit: dum dixit, super unum aedificat ecclesiam, et subdit, unitatis eiusdem originem ab uno incipiente auctoritate sua disposuit. Et rursus exordium ab unitate proficiscitur, ut ecclesia Christi una monstretur: ut praedeclaratum est.

Ad verba Augustini. Augustini autem verba inducta eundem confirmare sensum patet ex duobus: primo ex eo quod adverbio tantum utitur ad excludendum extensionem Petri ad ecclesiam: dixit enim si Petro tantum, perinde ac si dixisset si Petro secundum se ipsum tantum et non secundum quod se extendit ad ecclesiam significandam vel figurate vel connotative, ut caput significat corpus cuius est caput. Unde non intulit Augustinus ex secunda veritate, scilicet ecclesia habet claves, negationem primae, scilicet solus Petrus accepit claves: sed expositionem ipsius, scilicet quod Petrus accipiens claves significavit ecclesiam: perinde ac si dixisset quod non accepit secundum se ipsum tantum, sed ut extenditur ad ecclesiam universam significando illam: hic enim planus est sensus verborum Augustini. Secundo ex eo quod subiungit: si ergo in persona Petri significati sunt in ecclesia boni, et in Iudae persona significati sunt mali in ecclesia. Hinc enim patet quod de significatione per modum rei gestae loquitur: nam Iudam inter apostolos significare per modum rei gestae malos in ecclesia dubium non est. Intendit ergo Augustinus Petrum secundum rem gestam accipientem claves, inferre ecclesiam quoque per ipsum significatam accipere claves.

Modus autem quo ecclesia per Petrum usque ad consummationem saeculi accipit claves, est suavissime dispositus a divina sapientia: nam universalis ecclesia sicut distribuitur in caput et membra, ita distribuitur in suavi acceptione clavium: ut in capite quidem accipiat per successionem, in membris autem per participationem. In capite namque habet claves regni caelorum secundum actus clavibus adaequatos, in membris autem hoc est partialibus ecclesiis claves habet secundum actus ordinis et partialis iurisdictionis.

Ad obiectionem. Unde patet oppositum esse eius quod apparebat proponendo quaestionem: quum enim dicimus solus Petrus accepit claves regni caelorum, socii compares excluduntur, non illius corpus ecclesia, non illius successor excluditur: immo tam ecclesia quam successor in solo Petro includitur: quia ex hoc quod solus Petrus accepit claves regni caelorum, infertur easdem accepisse ecclesiam inchoatam ac significatam in suo capite: ac propterea eandem semper claves habere in capite quidem per successionem, in membris autem per participationem: ut sic vere unum sit corpus tota ecclesia sub uno capite.

Nec fallaris antiqua schismaticorum invectione in catholicos tanquam monstra fingentes, dum ecclesiae caput Petrum dicimus: quandoquidem Christus est caput corporis ecclesiae (ut dicitur ad Coloss. I) et si Petrus quoque caput ecclesiae ponitur, duo capita uni corpori non sine monstro iunguntur. Frivola sunt haec: quoniam Petrus alia ratione caput ecclesiae dicitur, ab ea ratione qua Christus est caput ecclesiae: Christus enim est caput ratione sui ipsius, Petrus autem ratione Christi. Unde Christus est simpliciter et absolute caput: Petrus autem ideo caput quia est vicecaput: est enim loco Christi in caelis residentis, caput in terris. Unde totius ecclesiastici corporis unum tantum ponitur caput simpliciter et absolute idest Christus: loco cuius in terris Petrus non aliud caput sed vicecaput constitutus est. Unde nulla intervenit monstruositas in ecclesiastico corpore: nisi apud nolentes intelligere ecclesiastica nomina in sensu in quo dicuntur, omnibus fere manifesto.

Libet autem intueri hoc in loco omnibus huiusmodi obviationibus commune esse unum errandi iter: inter omnes siquidem discussas positiones prima ex affirmata iustitiae qualitate, negavit substantiae personam. Secunda ex affirmata ecclesia significata, negavit personam Petri significantem. Tertia ex affirmata Petri principalitate negavit eius singularitatem. Quarta ex affirmato communi parique apostolatu, negavit unitatem pastoralis officii in Petro. Quinta ex affirmatis ecclesiae clavibus, negavit solum Petrum accepisse claves. Sexta ex affirmato unico ecclesiae capite Christo, negavit Petrum esse caput loco Christi. Et simile invenies inferius quum ex affirmata charitate Petri pastoris negabitur persona pastoris sine charitate: et ex affirmato pascendi opere, negabitur pastoris auctoritas. Aperiantur itaque lectorum oculi, et laqueos deprehendant.