Vindiciae Bellarminianae: De Verbo Dei

Vitus Erbermann, S.J.

Vindiciae Bellarminianae: De Verbo Dei

Vitus Erbermann, S.J. (1597–1675)

Vindiciae Bellarminianae in quatuor controversiarum tomos

Vitus Erbermann’s defense of Robert Bellarmine’s De Verbo Dei against William Ames and Johann Gerhard, organized by the four books of the first general controversy.


Vindiciae I: Pro libro primo De Verbo Dei

Ad caput I.

Ad caput II.

Ad caput IV.

Ad caput VII.

Cavilli, quibus Amesius argumenta generalia Bellarmini pro canone sacrorum librorum eludere conatus est, partim supra ad cap. 4. relati sunt, partim infra ad cap. 10. discutientur. Verum quia ad particulares S. Scripturae libros impugnandos descendit, eiusdem vestigiis insistimus. Non est tamen animus, hic prosequi difficultates historicas et chronologicas, quae circa 7. capita posteriora Esther, libros Iudith, Tobiae, Machabaeos, etc. agitantur; cum et a P. Gretsero in defensione libri 1. itemque a PP. Serario, Tirino, etc. in Commentario abunde id sit praestitum. Et quamvis aliquis haereret alicubi nodus inextricabilis, quod minime reor, non ideo canonica auctoritas libro tali esset abiudicanda, cum idem alias fieri deberet Pentateucho, Evangeliis, etc., ut supra monuimus. Perlustrabimus ergo reliqua Amesii, quae Bellarmino obiicit. Ac 1. contra 7. posteriora capita Esther, iudicio Bellarmini in canonem referenda, quod in codice, quem concilia et patres legere consueverunt, exstitisse omnimode censenda sint, Amesius post Iunium et Hunnium sic arguit: «Non sequitur, etiam Bellarmino fatente: In iisdem exemplaribus continebantur duo libri posteriores Esdrae, quibus continebantur et priores; ergo neque sequitur: Concilia et patres numerant librum Esther inter sacros et canonicos; ergo etiam postrema 7. capita Scripturis canonicis accensent». Respondeo, concedo totum. Sed hoc non est argumentum Bellarmini, sed cavillatio novatorum. Ille enim expresse addit: «Qualem illi legere consueverant», ut etiam Amesius recitat. Imo multo amplius addit Bellarm. quae Amesius dissimulavit fide non bona; nempe: «Concilia et patres, qui librum Estheris canonizabant, de eo volumine locutos, quo tum ipsi, tum universa Ecclesia utebatur. Utebatur autem illa Vulgata Graeca, quae 7. capita illa continebat, ut testantur SS. Athanas. et Hieron. itemque Graeci textus, qui LXXII. Interpretum nomine circumferuntur etc.» Nil simile de duobus posterioribus Esdrae et Machabaeorum dici potest. Ergo cavillatur, et non enervat Amesius. Nimirum aliud est, annecti «formaliter,» tamquam genuinae partes eiusdem libri, aliud mere «materialiter», uti posset canonico iungi liber mere profanus.

2. Sic cavillatur: «Propter 7. illa capita reiectus fuit totus liber Esther a nonnullis. Vel hoc igitur nomine reiiciendae sunt adiectiones ex Canonicorum librorum exemplaribus». Si haec illatio valeret, oporteret pariter Epistolas Iacobi, Iudae, etc. cum Luthero e canone exscindere, aut saltem illas earum partes reiicere, quibus ipse permotus, non esse apostolicas praetendit; quod Calvinistae non admitterent.

3. Ait: «Qui librum aliquem simpliciter in canonem referunt, non ideo omnes lacinias illi assutas habent pro divinis». Ita est, quid hinc infert? Tuum erat probare, illa 7. capita esse «laciniam assutam, et partem spuriam». Quod iterum num. 4. supponitur, et nec leviter probatur. th. 9. «Negat esse probabile», uti cum Origene dixerat Bellarminus, ista 7. capita fuisse aliquando in textu Hebraeo, deinde casu aliquo excidisse. Sed nec vel leviter tangit coniecturam allatam: eiusque rationes in contrarium nihil urgent, cum praeter principii petitionem nihil plane contineant.

Ad caput IX.

Ad caput X.

Ad caput XI.

Ad caput XII.

Vindiciae II: Pro libro secundo De Verbo Dei

Vindiciae III: Pro libro tertio De Verbo Dei

Vindiciae IV: Pro libro quarto De Verbo Dei

↑ Top of work