Vindiciae Bellarminianae: De Verbo Dei
Vitus Erbermann, S.J. (1597–1675)
Vindiciae Bellarminianae in quatuor controversiarum tomos
Vitus Erbermann’s defense of Robert Bellarmine’s De Verbo Dei against William Ames and Johann Gerhard, organized by the four books of the first general controversy.
Vindiciae I: Pro libro primo De Verbo Dei
Vindiciae II: Pro libro secundo De Verbo Dei
Ad caput I.
Quaestionem hanc ab Amesio emissam: «An Scriptura S. perierit, et ab Esdra fuerit restituta?» Gerhardus solum cavillandi studio tractat. Th. 39. Nempe ut opponat Bellarmino Salmeronem, qui tom. I. pag. 91. ait: «Esdram restituisse omnes libros sacros, qui interciderant tempore captivitatis Babylonicae, communis fere omnium doctorum est consensus». Hunc communem fere omnium doctorum (Pontificiorum) consensum, ait Gerhardus dici a Bellarmino improbabilem, et recte: Verum Salmeron hanc quaestionem ibidem ex instituto non tractat; nec dicit Scripturam universam periisse tempore captivitatis Babylonicae, nec Spiritu sancto ei dictante omnia, sicut antea fuerant, restituta ab Esdra, etc. Unde eius dictum bene stat cum sententia Bellarmini, quod scilicet Esdras fuerit instaurator librorum sanctorum, non omnia iterum dictando, sed colligendo et ordinando Scripturas in unum corpus, quarum partes variis in locis invenerat, et etiam emendando, si quae depravata erant negligentia scribarum etc. Et haec est sine dubio longe communissima Catholicorum sententia; nec vox illa, interciderant, qua Salmeron utitur, magis significat interitum omnimodum, quam dispersionem et neglectum custodiae. Huic sententiae Salmeronem non adversari colligitur ex eius scopo. Intendebat enim probare nullum ex libris canonicis periisse; id vero colligit etiam ex eo quod Esdras restituerit omnes libros sacros. Sive enim id factum fuerit recensendo et colligendo dispersa volumina, sive deperdita de novo dictando, nil facit ad Salmeronis intentum. Qualiter autem potuisset Gerhardus suum cavillandi studium apertius manifestare, quam dum in quaestione, quae ad fidei controversias prorsus non pertinet, Bellarminum laborat reddere Lutheranismi testem.