On the Divine Names

Modo, vir beate, post theologicas informationes ad diuinorum nominum explicationem pro virili me conferam.

Sit autem etiannum nobis oraculorum sacra lex proposita, ut veritatem ostendamus eorum quae de Deo dicuntur, non in persuasibilibus humanae sapientiae verbis, sed in ostensione virtutis q, quam Spiritus theologis inspirauit, qua rebus ineffabilibus et ignotis modo ineffabili ignotoque conjungimur secundum eam unionem, quae vim omnem ac potentiam nostrae aut ratiocinationis aut intellectionis excedit. Universe igitur audendum non est, neque dicere, neque cogitare quidquam de supersubstantiali et absita deitate, praeter ea quae nobis in sacris oraculis sunt indicata divinitus. Nam supernaturalitatis ipsius indemonstrabilis, quae supra omnem rationem, et mentem, et essentiam est, ipsa est cui supernaturalem scientiam tribuere nos oportet; tantum ad inaccessum illud lumen aspirando, quantum se insinuaverit divinorum ille radius oraculorum, quo eminentioribus istis rerum divinarum splendoribus sobrietate quadam ac sanctitate contemperamur. Etenim si quid sapientissimae verissimaeque theologiae credendum est, pro singularum captu mentium divina revelantur, spectanturque, dum summa Dei bonitas, justitia salutari, rebus mensuralis immensitatem suam divino quodam decore, quod comprehendi nequeat, commensurat. Sicut enim ea quae sub intelligentiam cadunt per ea quae sub sensum cadunt comprehendere et contemplari non possumus, neque per ea quae typis et signis informantur, ea quae simplicia sunt et typis non signantur, neque per figuras corporum incorporea, quae neque sensuum tactus subire, neque figuram et formam capere possint; eadem plane ratione veritatis supra substantias est illa suprasubstantialis infinitas, et supra mentes illa supra mentem unitas; et omnibus ratiocinationibus inscrutabile est illud supra ratiocinationem unum; omnique verbo ineffabile est illud supra verbum bonum; unitas effectrix unius et mens non cadens sub intelligentiam, ratio non e nullius rei similitudinem habens: quae quidem ca quiescit extra omnia quae sunt, quemadmodum eli

De hac igitur, ut dictum est, supersubstantiali ac C recondita divinitate non est praesumendum dicere, sed neque cogitare quidpiam, praeter ea quae nobis divinitus sacris sunt eloquiis enuntiata, nam ut ipsa de se in sacris litteris benigne tradidit, ejus quid sit scientia et contemplatio, est omnibus inaccessa substantiis tanquam ab omnibus superessentialiter excepta. Multos quoque theologos invenias, non modo illam, quod visum nostrum captumque fugiat laudasse; verum etiam quod indagari nequeat et investigari, nullo scilicet exstante vestigio quod ducat ad ejus secretissimam infinitatem. Sed neque tamen eorum quae sunt quidquam ejus omnino boni exsors exsistit, quia radium illum supersubstantialem sibi perseveranter insitum cuilibet rei congruis illuminationibus clementer attemperat, necnon ad quantam fas est contemplationem ac communionem similitudinemque s A sanctas mentes evehit, quae ad ipsum, quoad possunt, comnittuntur, dummodo non sublimius, quam pro eorum captu divina fert illustratio, insolenter aliquid praesumant, nec in praeceps perversa propensione labantur, at constanter et irreßexis oculis illucescenti radio obnixeantnr, nec non amore indultis sibi collustrationibus commenso, cum sacra quadam reverentia modeste sancteque sursum evolent.

Eas ergo divinas luces, quae sanctas omnes ordinum coelestium distinctiones moderantur, imitantes, summae quidem divinitatis arcanum illud, quod omnem intelligentiam substantiamque transcendit, à scrutatione vacuis, sacrisque mentis venerationibus, ineffabilia vero modesto quodam silentio prosequentes, fulgoribus, qui nobis e sanctis eloquiis adfulgent, attendamus, quorum deinde luce ad divinos hymnos excitemur, quibus supermundialiter illuminamur, sacrisque laudum canticis formamur ad divina lumina, quae in iis ad captum nostrum conceduntur, contemplanda, beneficentique principium omnis illustrationis, prout ipsum de se in eloquiis expressit collaudandum. Ut quod omnium sit causa et origo, essentiaque ac vita, et a se dilapsorum reuocatio ac resurrectio, diuinam vero in semetipsis imaginem obliterantium renouatio ac reformatio, nec non impuro motu nutantium firmamentum, ac stantium securitas; ad se tendentium manuductio, illuminatorum illustratio, perfectorum principium perficiens, deificatorum summa diuinitas, simplicificatorum simplicitas, unitorum unitas, omnis principii superessentialiter superoriginale principium, atque abditi illius secreti, quoad fas est, benefica communicatio, et simpliciter dicendo, vita viuentium, essentia entium, omnis vitae et essentiae principium ac causa propter suam bonitatem, qua et uniuersa producit ut sint, et continet ne pereant.

Haec ex Scripturis diuinis didicimus; et, ut ita dicam, omnem fere sacram Scripturam reperies, ad declarandum nobis Deum, et ad laudandum eum, diuina nomina formare secundum diuinae bonitatis emanationes. Hinc in omni ferme theologica tractatione diuinitatem ipsam sancte collaudatam cernimus, ut monadem quidem ac unitatem propter supernaturalis indiuidui sui simplicitatem, ex qua, ceu unifica virtute, quid unum existimus, atque diuiduis nostris diuersitatibus supermundane coagmentatis, ad monadem quandam deiformem, ac Deum imitaniem vnionein redigimur: ut Trinitatem vero, propter superessentialis fecunditatis in tribus personis manifestationem, ex qua paternitas omnis in coelo et in terra est, et nominatur: ut rerum vero causam, quod omnia per bonitatem ejus, rerum effectricem, sint producta, ut sapientem quonque ac pulchram, quod res omnes, dum naturam suam servant incorruptam, divinae omnis harmoniae sacraeque pulchritudinis sint plenae: singulari autem amore humanum genus complectentem, quod se nobis vere integre in una persona sua communicârit, revocans ad se sibique jungens humanam humilitatem; ex qua simplex Jesus ineffabili modo consistit, ac qui aeternus est, temporalem sumpsit accessionem, necnon ad intimam naturae nostrae descendit; qui universum totius naturae ordinem superessentialiter transcendit; servatis tamen proprietatibus suis prorsus integris et incon füsis. Haec aliaque quaelibet deifica lumina, quae Scrip pturis consona sancti nostri praeceptores arcana no bis interpretatione tradiderunt, nos quoque hausi mus: nunc quidem pro captu nostro, dum velami nibus quibusdam sacris eloquiorum et hierarchica rum traditionum benignitas, signis sensibilibus res spiritales, substantialisque res supersubstantiales ab dit, formasque figurasque rebus forma figurâque ca- rentibus circumdat, nec non supernaturalem, et quae figuras respuit, simplicitatem diuinorum signorum varietate multiplicat et effingit. At quando incorruptibiles et immortales euaserimus, Christiformem beatissimamque sortem adepti, tunc semper (uti scriptum est) cum Domino erimus: visibilis quidem ipsiusmet Dei apparitionis castissimis contemplationibus pleni, cujus lucidissimis splendoribus, non secus ac discipuli in diuinissima transfiguratione, irradiabimur, intelligibilis vero ejus illustrationis participes secundum mentem passionibus materiaeque carentem, radiorum lucidissimorum incognitis beatissimisque coruscationibus, ad diuiniorem supercoelestium intelligentiarum imitationem, unione quadam intelligentiam superante ipsi conjungemur, nam, ut eloquiorum veritas habet: AEquales angelis erimus et filii Dei, quando erimus filii resurrectionis. Modo autem, ut valemus, ad diuina capienda signis utimur, quibus scilicet ad simplicem et unicam illam intelligibilium spectaculorum veritatem pro captu nostro adducimur, et post omnem nostram rerum deiformium intelligentiam, sedantes nostras intellectiles operationes, in superessentialem istum radium, quantum fas est, intendimus, in quo cuncti fines omnium cognitionum ineffabili modo praeexstiterunt A quemque nec mente concipere, nec oratione prosequi valemus, neque visu quomodocibet intueri, eo quod sit omnibus exemptus, et eminenter ignotus, ut qui simul omnes omnium cognitionum essentialium, virtutumque terminationes supersessentialiter gentiis eminentior incomprehensa virtute collocatus. entitates terminentur, is qui omni entitate sublimior

Caeterum si sermonem omnem cognitionemque transcendat, supraque mentem sit et essentiam, ut qui omnia suo ambitu contineat ac complectatur, et anticipet, quin et omnem captum superet, cum neque sub sensum cadat, neque ejus sit imaginatio, nec opinatio, neque nomen, neque sermo, neque tactus, neque notitia, quomodo de divinis nominibus a nobis sermo concinnabitur, cum divinitatem illam uti essentia, sic et nomine quovis atque appellatione potiorem esse declaraverim?

Utique, ut diximus quando theologicas descriptiones exposuimus, unum illud, ignotum, supra substantiam, seipso bonum, quod est, trinam, inquam, unitatem, simul Deum, simul bonum, neque verbis eloqui, neque cogitando assequi valemus; quin et sacrarum quoque virtutum cum plusquam ignota illa praelucidaque bonitate conjunctiones, quae angelis conveniunt, sive immissiones, sive susceptiones appellandae sint, et ineffabiles sunt, et ignotae, solisque illis insunt, qui praeter angelicam cognitionem, una cum angelis eas acceperunt. Mentes itaque deiformes ad angelorum, quantum fas est, imitationem hacce ratione Deo uniae (siquidem per omnem mentalis operationis vacationem ejuscemodi deificalarum mentium ad supremum Dei lumen unio exsistit) laudant ipsum propriissime ex rerum omnium ablatione, hoc ex beatissima illa cum Deo unione supra naturam vere per illuminationem eruditae, ut Deus omnium quidem rerum causa sit, ipse vero nihil earum exsistat, sed ab omnibus sit superessentialiter exemptus. Illam igitur divinam supraquam substantiam, quodcunque est illa supraquam essentia bonitatis, quae supra bonitatem est, neque tanquam rationem aut potentiam, neque tanquam mentem, aut substantiam, aut vitam laudibus celebrare fas est ulli qui veritatis, quae supra omnem veritatem est, sit studiosus: quinimo laudare eam oportet, tanquam ab omni habitu, motu, vita, imaginatione, opinione, nomine, sermone, cogitatione, intelligentia, substantia, statu, fundatione, unione, fine, immensitale, denique ab omnibus quaecunque sunt, supersale abstractam. Quoniam vero ut ipsa bonitas, eo ipso quod est, omnium causa est, providentia Dei, eorum qui dii dicuntur principis, quae omnium bonorum principium est, ab omnibus effectis lau- dunda est; quia et circum ipsam sunt omnia, et p omnia consistuuit, et esse eam producit omnia, et fa lia quidem ac rationalia scienter, hisce inferiora, se substantialem, vel habitudinalem aptitudinem.

Hoc igitur cum scirent theologi, Deum laudant et tanquam nomine carentem, et ab omni nomine. Tanquam nomine carentem, ut cum aiunt, Deum ipsum in una ex mysticis visionibus symbolicae apparitionis Dei increpasse eum qui dixerat: Quod est nomen tuum t? et tanquam ab omni diuino nomine abducentem, dixisse: Quare interrogas de meo nomine? et hoc est admirabile u. Annon est hoc vere nomen admirabile, quod est supra omne nomen, quod caret nomine, quod est collocatum super omne nomen, quod nominatur, siue in hoc saeculo, siue in futuro v? Multorum vero nominum faciunt, ut cum ipsum Deum introducunt dicentem: Ego sum qui sum x, vita, lux, Deus, veritas; et cum sapientes ipsum Deum omnium effectorem ab omnibus effectis laudant, ut bonum, ut pulchrum, ut sapientem, ut dilectum, ut Deum deorum, ut Dominum dominorum, ut Sanctum sanctorum, ut aeternum, ut eum qui est, ut auctorem saeculorum, ut largitorem vitae, ut sapientiam, ut mentem, ut Verbum, ut cognitorein, ut superhale habentem omnes thesauros omnis scientiae, ut potentiam, ut potentem, ut Regem regum, ut antiquum dierum, ut non senescentem et immutabilem, ut salutem, ut justitiam, ut sanctificationem, ut redemptionem, ut magnitudine omnia superantem, et ut in aura tenui. Atqui et in mentibus eum esse dicunt, et in animis et corporibus, et in coelo et in terra, et simul in eodem eumdem, in mundo circa mundum, super mundum, supracoelestem, suprasubstantiam, solem, stellam, ignem, aquam, spiritum, rorem, nubem, per se lapidem, petram, omnia quae sunt, et nihil eorum quae sunt.

Sic igitur ei qui omnium rerum causa est, et supra omnia, congruit carere nomine, et congruunt rursus omnia rerum omnium nomina, ut sit perfecte regnum universitalis rerum, et circa ipsum sint omnia, ex ipso, tanquam ex causa, principio et fine cuncta pendeant, et ipse sit, ut ait Scriptura, omnia in omnibus, vereque laudetnr, ut omnia procreans, inchoans, perficiens, continensque, custodia ac domicilium, eademque ad se convertens, atque haec conjuncte, invicte, excellenter; non enim solum est causa continendi omnia, vitaeque ac perfectionis, ita ut ab hac sola, aut ab alia providen- A lia, bonitas, quae omne nomen superat, nominetur; sed uniuersa simpliciter et incircumscripile in se anticipauit perfectis bonitatis ipsius unicae et omnium effectricis prouidentiae, et ab omnibus rebus apte laudatur, et nominatur. VIII.

Siquidem theologici non haec solum diuina nomina celebrant, quae a prouidentiis universalibus aut particularibus, aut ab iis quae prouidentiam capiunt, ducuntur, sed etiam a quibusdam diuinis visis, quae aliquando in sacris templis, aut forte alibi, magistros mysteriorum vel prophetas illuminârunt, ob multiplicem causam et vim nominant bonitatem diuinam, quae omne nomen omnemque splendorem superat, formasque ei figurasque humanas, aut igneas, aut electri inducunt; et oculos ejus, atque aures, capillos, facies, manus, scapulas, alas, brachia, posteriora, et pedes laudant; tum coronas, sedes, pocula, et crateras, et quaedam alia ei affingunt, de quibus in Symbolica theologia pro virili parte dicemus; modo autem omnibus quae hujus instituti sunt ex eloquiis diuinis collectis, iis quae dicta sunt quasi regula quam intueamur utentes, ad spiritalia Dei nomina reseranda veniamus; et, quod in omni theologia lex semper praecipit, deiformes (ut proprie dicam) contemplationes diuina mente intueamur; et sacras aures sacris divinorum nominum interpretationibus adhibeamus, sanctis sancta, ut divina scripta tradunt, proponentes, a profanorum irrisionibus illusionibusque illa vindicemus, quinimo illos ipsos, si qui sint homines istiusmodi, a bello, quod hac ex parte cum Deo gerunt, revocemus. Haec tibi servanda sunt, optime Timothee, juxta sacratissimam sanctionem, ne res divinas coram profanis efferas, aut evulges. Mihi autem det Deus, ut divinitatis, quae vocari nominarique non potest, multa variaque nomina pro Dei dignitate celebrem et non auferat sermonem verum ab ore meo. inc patet, sanctum Dionysium quemdam aditum, tracta- sane Ecclesiae damno, et theologorum luctu vel in- icos in tenebris delitescit. Optimo autem ordine, post quoniam mens nostra prius debet divinitus illustrari ossit. Hinc etiam hic, ut in prima generali observa- ris sacris allaturum. elc. Hinc divus Thomas prima parte, q. 12, a. 2, con- an ex parte divinae essentiae ab intellectu creato con- tudine confortati (lumine videlicet gloriae) apprehendi disputant. Item q. 88, art. 2, occasione hujus loci quae- n materialium possit pervenire ad intelligendum sub- ei materialis, quam abstrahit intellectus noster a ma- immaterialibus, non posse nos per substantias ma- intelligere: et simul conciliat cum hac resolutione; dicitur, fieri non posse, ut mens nostra ad immateria- nem excitctur, nisi materiali usa fuerit manuductione.

Ipsamet bonitas a sacris litteris celebratur, totam essentiam divinam, quidquid tandem sit, diffusivisse atque explauasse. Quid enim aliud ex eloquiis sacris cognoscimus cum ipsummet Deum tradunt se designando dixisse: Quid me interrogas de bono? nemo bonus, nisi solus Deus a. Hoc aliis etiam locis a nobis expensum demonstratum est omnia nomina divina Deum decentia non in parte, sed in tota et perfecta, et integra et plena divinitate a Scripturis sanctis laudari, et ipsa omnia imparticipate, absolute, sine observatione ullius differentiae, universae, ad omnem universitatem ex toto perfectae, et totius divinitatis referri. Siquidem, ut in theologicis informationibus meminimus, nisi A quis de tota Diuinitate dicat hoc dictum esse, nax audet ille temere unitatem, quae suprasnam una et simplex est, distrahere et vituperare.

Dicendum est igitur, de tota Deitate hoc accipi oportere: etenim et Verbum ipsum, quod natura bonum est, ait: Ego bonus sum; et quidam propheta diuino Numine afflatus laudat Spiritum bonum. Et rursum illud: Ego sum qui sum, nisi de tota concedant diuinitate pronuntiatum, sed secundum unam duntaxat partem descriptum contenderint, quomodo illud intelligunt: Haec dicit qui est, qui erat, qui venturus est, omnipotens; et illud: Tu autem idem ipse es; et illud: Spiritus veritatis qui est, qui a Patre procedit? Et nisi diuinitatem totam dicant esse vitam, quomodo verum est sacrum verbum quod ait: Sicut Pater suscitat mortuos, et vivificat, sic et Filius quos vult vivificat: et illud: Spiritus est qui vivificat? Quoniam quoque dominatum totius mundi tota Diuinitas obtinet, de Deo quidem qui Deum genuit, vel de Deo Filio ne dici quidem possit, ut opinor, quot Scripturae sanctae locis in Patre et Filio nomen Dominus celebretur; atque Spiritus quoque Dominus est. Pulchrum etiam et sapiens de tota diuinitate praedicatur, uti et lux, et id quod Deum efficit, et causa, et quae- cunque tandem sunt totius divinitatis, ad omnem divinam laudem sacrae litterae transtulerunt; summatim quidem, cum dicunt: Omnia ex Deo, fusius vero, ut cum quidam ait: Omnia per ipsum et in ipso facta sunt; et: In ipso cuncta consistunt: et: Emitles Spiritum tuum, et creabuntur. Et, ut compendio quis dicat, ipsummet Dei Verbum ait: Ego et Pater unum sumus; et: Quaecunque habet Pater, mea sunt; et: Omnia mea tua sunt, et omnia tua mea sunt. Et rursum quae sunt Patris et sua, Spiritui divino principali per communicationem unionemque attribuit, utpote divinas operationes, venerationem, scaturientem et nunquam deficientem causam, atque distributionem donorum quae bonum decent. Ac neminem quidem arbitror eorum, qui Scripturis haudquaquam perversis sunt imbuti, negaturum, omnia quae Deo ratione perfectae Deitatis competunt, toti inesse divinitati. Cum igitur haec in praesentiarum quidem breviter et ex parte, alibi vero, quantum satis est, sacrorum eloquiorum testimonio probaverimus ac distinxerimus, quodcunque tandem integrum Dei nomen explicare aggrediemur, ad totam divinitatem pertinere vere putandum est.

Si quis autem objecerit nos isto modo contra distinctionem divinitati competentem, confusionem quamdam introducere, nae is, nostro judicio, ejuscemodi objectionis veritatem probare nunquam poterit. Nam si talis sit qui omnino sacris litteris resistat, a philosophia quoque nostra procul admodum aberit: et nisi illi curae sit divina sacrarum litterarum sapientia, quomodo nobis curae erit ut ipsum ad scientiam theologicam manuducamus? Sin eloquiorum veritati attendat, nos ista quoque regula luceque freti; ad reddendam pro viribus rationem sine tergiuersatione properabimus, dicentes, theologiam quidem nonnulla copulatim tradere, quaedam vero distinctè; neque fas esse copulata disjungere, nec distincta confundere, sed Scripturis insistendo pro virili ad diuinos esse splendores aspirandum; quoniam inde divinas explamationes ceu quamdam veritatis regulam pulcherrimam, accipimus, dum quae ibi sunt recondita, nihil addendo, nihil minuendo, nihil pervertendo, in nobismetipsis conservare nitimur, atque ipsi interim eloquiorum custodia conservamur, fendendos vires accipimus.