Apologeticae sive Theologiae Fundamentalis, Tomus II (Pars Altera): Demonstratio Catholica
Hilarin Felder (1867–1951)
Apologeticae sive Theologiae Fundamentalis
First published 1920
Tomus II—Demonstratio Catholica—completes Hilarin Felder's Apologeticae sive Theologiae Fundamentalis by treating the Catholic Church as the historical bearer and interpreter of revelation. Published at Paderborn in 1920 (with the second-edition setting issued in 1923), it develops the marks, continuity, authority, and universality of the Church through biblical, historical, patristic, and scholastic argument. Read with Tomus I, it documents the structure of early twentieth-century Catholic fundamental theology and the apologetic priorities of the period. Schola presents the 1920 Latin edition with an English translation.
Prooemium
§ I: De ecclesia ut societate christifidelium
Dissertatio I: De institutione ecclesiae
Caput I: De facto ecclesiae a Christo institutae
Articulus I: Realitas ecclesiae a Christo institutae
Subarticulus I: Testimonium Christi ipsius
Subarticulus II: Testimonium apostolorum Christi
Subarticulus III: Testimonium antiquitatis christianae
Articulus II: Unicitas ecclesiae a Christo institutae
Subarticulus I: Testimonium Christi ipsius
Subarticulus II: Testimonium apostolorum Christi
Subarticulus III: Testimonium antiquitatis christianae
Caput II: De fine ecclesiae a Christo institutae
Articulus I: Finis proximus ecclesiae
Subarticulus I: Testimonium Christi
Subarticulus II: Testimonium apostolorum
Subarticulus III: Testimonium antiquitatis christianae
Articulus II: Finis remotus ecclesiae
Subarticulus I: Sententia explicatur
Subarticulus II: Sententia probatur
Caput III: De indole ecclesiae a Christo institutae
Articulus I: De indole indefectibili ecclesiae
Subarticulus I: De exsistentia indefectibili ecclesiae
Subarticulus II: De essentia indefectibili ecclesiae
Articulus II: De indole visibili ecclesiae
Subarticulus I: Argumentatio directa
Subarticulus II: Argumentatio indirecta
Articulus III: De indole supernaturali ecclesiae
Subarticulus I: Thesis principalis
Subarticulus II: Consectaria specialia
Corollaria apologetico-dogmatica
Subarticulus I: De corpore et anima ecclesiae
Subarticulus II: De membris ecclesiae
Dissertatio II: De constitutione ecclesiae
Caput I: De constitutione ecclesiae hierarchica
Articulus I: De hierarchia ecclesiae generatim
Subarticulus I: Testimonia evangelica
Subarticulus II: Testimonia apostolica
Subarticulus III: Testimonia patristica
Articulus II: De episcopatu singillatim
Subarticulus I: Documenta saeculi primi
Subarticulus II: Documenta saeculi secundi
Caput II: De constitutione ecclesiae monarchica
Articulus I: De primatu Petri apostoli
Subarticulus I: Primatus petrinus in s. Scriptura praeclare promittitur
Subarticulus II: Primatus petrinus in s. Scriptura sollemniter confertur
Subarticulus III: Primatus petrinus in s. Scriptura luculenter illustratur
Subarticulus IV: Primatus petrinus in s. Scriptura perenniter stabilitur
Articulus II: De primatu romani pontificis
Subarticulus I: Petrus romano pontifici primatum reliquit
Subarticulus II: Romani pontifices primatum sibi semper attribuerunt
Subarticulus III: Patres primatum romani pontificis semper docuerunt
Subarticulus IV: Ecclesia tota primatum romani pontificis semper agnovit
Subarticulus V: Scholia de vi et ortu primatus romani
Dissertatio III: De inventione ecclesiae
Caput I: De explicatione notarum
Articulus I: Unitas ecclesiae
Subarticulus I: Unitas confessionis symbolicae
Subarticulus II: Unitas communionis socialis
Articulus II: Sanctitas ecclesiae
Subarticulus I: Sanctitas simpliciter accepta
Subarticulus II: Sanctitas emphatice accepta
Articulus III: Catholicitas ecclesiae
Subarticulus I: Catholicitas ecclesiae determinatur
Subarticulus II: Catholicitas ecclesiae demonstratur
Articulus IV: Apostolicitas ecclesiae
Subarticulus I: Apostolicitas originis
Subarticulus II: Apostolicitas successionis
Caput II: De applicatione notarum
Articulus I: Ecclesia una
Subarticulus I: Ecclesia romana una est
Subarticulus II: Coetus antiromani non sunt uni
Articulus II: Ecclesia sancta
Subarticulus I: Ecclesia romana sancta est
Subarticulus II: Coetus antiromani non sunt sancti
Articulus III: Ecclesia catholica
Subarticulus I: Ecclesia romana catholica est
Subarticulus II: Coetus antiromani non sunt catholici
Articulus IV: Ecclesia apostolica
Subarticulus I: Ecclesia romana apostolica est
Subarticulus II: Coetus antiromani non sunt apostolici
§ II: De ecclesia ut magistra christifidelium
Dissertatio I: De propositione revelationis sive de regula fidei proxima
Caput I: De exsistentia magisterii ecclesiastici
Articulus I: De magisterio authentico
Subarticulus I: Falsitas principii protestantici
Subarticulus I: Inspiratio privata
Subarticulus II: Inquisitio privata
Subarticulus II: Veritas principii catholici
Subarticulus I: Testimonia Scripturae sacrae
Subarticulus II: Testimonia antiquitatis christianae
Articulus II: De magisterio infallibili
Subarticulus I: Infallibilitas episcopatus universi
Subarticulus I: Argumentum biblicum
Subarticulus II: Argumentum historicum
Subarticulus II: Infallibilitas romani pontificis
Subarticulus I: Argumentum biblicum
Subarticulus II: Argumentum historicum
Caput II: De exercitio magisterii ecclesiastici
Articulus I: De obiecto magisterii
Subarticulus I: De obiecto infallibilitatis directo
Subarticulus I: Solum depositum fidei apostolicum
Subarticulus II: Totum depositum fidei apostolicum
Subarticulus II: De obiecto infallibilitatis indirecto
Subarticulus I: Conclusiones theologicae
Subarticulus II: Quaestiones quaedam naturales
Subarticulus III: Facta dogmatica
Subarticulus IV: Disciplina generalis
Subarticulus V: Approbatio ordinum religiosorum
Subarticulus VI: Canonizatio sanctorum
Articulus II: De actibus magisterii
Subarticulus I: Actus infallibiles magisterii ecclesiastici
Subarticulus I: Definitiones conciliorum oecumenicorum
Subarticulus II: Magisterium totius ecclesiae dispersae
Subarticulus III: Decreta cathedralia romanorum pontificum
Subarticulus II: Actus non infallibiles magisterii ecclesiastici
Subarticulus I: Magisterium ordinarium summi pontificis
Subarticulus II: Magisterium congregationum romanarum
Subarticulus III: Magisterium ordinarium singularium episcoporum
-
We have already mentioned the ordinary magisterium of the whole episcopate, that is, the extraconciliar consensus of the bishops. Here the discourse is about the same ordinary magisterium, yet not of the episcopate of the whole dispersed Church, but of individual bishops teaching their own churches. Individual bishops exercise their magisterium both by word of mouth and in written letters. By word of mouth, when bishops, whether themselves or through presbyters, teach the people in sermons and other instructions.1 In written letters bishops teach, when they send "mandates" or other epistles to be publicly communicated to the faithful; when they prescribe catechisms or other books destined for the instruction of the faithful; when they prohibit certain corrupt books or periodicals; when, a controversy having arisen, they decree the doctrine to be believed; when they subscribe the decrees of some provincial council. On the contrary, a bishop writing theological treatises, which he does not propose to his diocese, does not teach as a bishop, but as a private doctor. Likewise the mere episcopal approbation, by which books treating of theological matters are permitted to be printed, is not to be equated with the magisterium of the bishop himself, since the book, notwithstanding the approbation, remains the proper work of the author, and since the bishop is wont to grant the approbation trusting in the judgment of the official censors.
-
The authority of the magisterium of individual bishops is evident from what we have discussed both about the authenticity and about the infallibility of the ecclesiastical magisterium.2 From this it is established that individual bishops in their individual dioceses exercise a magisterium not indeed infallible, but nevertheless authentic. It is not theirs, accordingly, to define dogmas, but to announce, propose, conserve, urge, and defend the things defined. Every legitimate bishop, therefore, is to be presumed to hand on orthodox doctrine, as long as the contrary is not proved. Whence also the faithful who are subject to him are bound to hear and follow the teaching bishop, as long as he is not proved to err. The same holds a fortiori for the doctrines which several bishops, gathered in a particular or provincial council, establish. Wherefore canon law rightly: "Bishops also, although as individuals or even gathered in particular councils they do not enjoy infallibility in teaching, are nevertheless, under the authority of the Roman pontiff, true doctors or masters of the faithful committed to their care."3 Clerics, however, inferior to bishops, such as pastors and any preachers whatsoever, teach authentically not from themselves, but by virtue of the mission obtained from the bishops. As long as and inasmuch as, therefore, they teach according to the mandate of the bishops and joined with the bishops, of them also that saying of the Lord holds: "He who hears you hears me, and he who despises you despises me."4